Atlasname

Sınırsız bir yolculukta Cochabamba: Gelenekten paraya evrilen koka…

2011-04-10T05:41:00.000-07:00

“Yolun bir gizemi olduğu kesin, bu konuda artık en ufak bir tereddütüm yok. Yolun bende bu kadar heyecan uyandırmasının ve her defasında davetini kabul etmemin nedeni bu olsa gerek. Yol, ayrılmayı asla düşünemediğim ya da “Terk ederse ne yaparım?” diye korktuğum bir sevgili sanki. Artık ipler benim elimde değil, bu yolculuğu yapan ben miyim yoksa yolun kendisi mi o da belli değil. Bir süredir aynaya baktığımda farklı bir kadın var sanki karşımda, sanki yolun görünmez ajanları ele geçirdiler beni ve mimiklerimin bile hakimi onlar artık. Ayaklarım bir farklı atıyor adımlarını, gözlerim bir farklı bakıyor etrafa, işte bu duyguyu tanımlamak çok güç.”

Bolivya’da beyazlar içindeki Sucre’den ayrılıp Cochabamba’ya doğru hareket eden otobüste defterime aldığım notlarda bunlar yazılıydı. Gecenin geç bir saati Cochabamba’ya varmanın benim için bir tehlikesi yoktu. Bir yolunu bulup hostele gideceğimden ve başıma bir bela gelmeyeceğinden -nedenini tam olarak ben de bilmiyorum- emindim. Belki de bunun nedeni biraz önce bahsettiğim hislerdi belki de “yol’u” görünmez bir arkadaş olarak kabul etmem ve gerektiğinde ipleri onun eline vermemdi. Belki de hatta kuvvetle muhtemel planlı ve programlılığını yanında taşıyan bu kadının, gezinin altıncı ayında artık çantasına çok ağır gelen plan ve programları da bir kenara atmış olmasından kaynaklanan hafifleme hissinin yarattığı bir illüzyondu buna sebep olan.

Çok kalmayacaktım Cochabamba’da, planı bozacaktım. Güney Amerika kıtasına gelmeden önce planlarımın arasında Bolivya’ya gelmek vardı ama Che Guevara’nın bütün Latin Amerika’yı kapsayacak bir gerilla hareketi başlatmak için seçtiği en ücra köşeye gitmek yoktu. Ben kendimce bir rota çizmiştim, hazır olan rotanın yanında ise başka bir gezginden duyularak yazılmış soru işaretli birkaç dağ köyü ismi vardı; Samapaita, Vallegrande, La Higuera ve özgürlük savaşçısının ismi Che. İşte karşı koyamadığım bu soru işaretli kısım not defterimden bana göz kırpıyordu, kiminle işbirliği yaptığını gayet iyi biliyordum ama itaat etmekte sakınca görmüyordum.

Cochabamba’nın tenha ve çok da iç açıcı olmayan otobüs terminaline geldiğimde saat sabah üçtü. Böyle durumlarda güvenli olmadığı için tek başıma taksi tutamayacağımdan sabaha kadar çantama sarılarak geçirdiğim dakikalar çoktur. Bu sefer şansımın yaver gittiği zamanlardandı ve benimle birlikte otobüsten inen başka bir gezgin daha vardı. Beraber taksi tuttuk ve otobüs terminali kadar izbe bir hostelde aldık soluğu. Bu kıtada başımı sokacak bir çatı bulmak yetiyor da artıyor bile bana, konfor nasıl bir şeydi unuttum zaten. Bir de her ne kadar ayaklarım yerden kesilmiş olsa da, Güney Amerika burası, tatlı bir hayaldeyim ama mücadeleyi de hiçbir zaman bırakmamak gerektiğini unutmuyorum. Bazen güvenlik söz konusu olunca gözümü dört açıyorum, maceranın yaratacağı adrenaline sırt çeviriyorum.

Cochabamba, Bolivya'nın büyük ve kolonyal şehirlerinden biri. İnternet ortamında üyesi olduğum gezginler sitesi “couch surfing” den, buraya gelmeden tanıştığım ve beni bekleyen İstanbul hayranı doktor Lizzie ile buluştuk sabah. Hırsızlık olaylarına karşı uyardı beni, yakın zamanda kulağındaki küpeleri çaldırmış Lizzie, anlatırken gözlerine hala korku hakim. Sağımıza solumuza baktıktan sonra çıkarabildim makinemi ve birkaç kare fotoğraf çekebildim. Büyük bir misafirperverlikle gezdirdi şehri, sorularımı cevapladı ve anlattı.

And Dağları’ndaki Chapare isimli bölge, koka bitkisinin yetişebilmesi için gerekli iklim özelliklerine, yüksekliğe sahip ve Cochabamba da bu bölgede yer alıyor. Yanak ve diş arasına sıkıştırarak emilen koka yaprağı kullanımı oldukça yaygın ve ekimi serbest. Koka yaprağı, yüzyıllar boyunca uyarıcı etkisi nedeniyle açlık, yorgunluk ve dağlık yerlerde yüksek rakımdan doğan rahatsızlıklarla baş etmekte kullanılan bir bitki. Buraya kadar evimizde demleyerek içtiğimiz ıhlamur çayı kadar masum olan koka bitkisi, beyaz adamın eline geçtikten sonra kokain olarak dönüyor pazara. Merkezden biraz uzaklaştıktan sonra tamamen fakirliğin hakim olduğu şehirde, gözden kaçması imkansız olan çokça gördüğüm lüks arabaların ve jiplerin nereden geldiğinin açıklaması burda yatıyor. Lizzie bana “mantar ev” dedikleri, birden bitiveren lüks binaları gösterip, bunların sahiplerinin de koka tacirleri olduğunu anlattı.

1961 yılında uyuşturucu sınıfına sokularak yasaklanan koka yaprağının yasak listesinden çıkarılmasını isteyen eski bir koka çiftçisi olan Evo Morales, koka yaprağının And bölgesi halklarının kültürel kimliği olduğunu ve bu kimliği savunmak zorunda olduğunu dile getiriyor. Yönetime geldiği günden beri de koka yaprağını kaçakçılardan kurtarıp halka gelir kapısı yapmaya çalışan kızılderili başkan, elit tabakanın yönetimde görmekten hoşlanmadığı “şapkalılardan”. Saygı duymamak elde değil, “Koka bir And geleneği, kokain ise batı alışkanlığıdır. Sorun tüketim ucundan çözülmeli, özneyi değil nesneyi hedef almak lazım” diyebilecek kadar da cesur bir başkan.

Lizzie ile akşam buluşmak üzere ayrıldık. Bir saat uzaklıktaki güzeller güzeli Tarata’ya gittim. Ağaçlarla çevrelenmiş meydanında oturdum, derin bir nefes aldım, kuş cıvıltılarını dinledim ve gündelik işlerini yapan Tarata halkının sakinliğini çektim içime. Cochabamba’nın üzerimde yarattığı tedirginliği burada toprağa gömdüm. 18. yüzyılda inşa edilmiş evlerin inceliklerinde kayboldum, eski kilisesinin taş işçiliğine vuruldum. Büyük ve kaotik şehrin koşuşturmasından zamanın durduğu buraya kaçmak çok iyi geldi. Etrafta dolandım, korkusuzca fotoğraf makinemi çıkarıp fotoğraf çektim. Sakin sakin işlerini yapanları ve parkta ya da sokak aralarında gönüllerince oynayan, koşuşturan çocukları seyrettim.

Lizzie ile buluştuğumuzda ısrarlarına dayanamayıp hem şehre kuşbakışı bakmaya hem de şehri kanatları altına almış ve birçok noktadan görülebilen devasa İsa heykelini görmeye gittik. Heykele çıkan merdivenleri –hikayelerini dinlediğim, soyulan insanlar kervanına katılmamak için- kullanmadık. Taksi tuttuk ve bizi beklemesini rica ettik. Asya kıtasında gezdiğim ülkelerde gördüğüm dev Buda heykellerini hatırlattı bana İsa heykeli. Daha büyük olduklarında daha etkili olduklarına mı inanılıyor acaba? Ya da biz faniler heykelin boyutu büyüdükçe daha mı çok inanıyoruz onların varlığına ve gerçekliğine? Bilmiyorum ama beni hiç etkilemiyor, çirkin buluyorum bu heykelleri, üzerimdeyse ‘haşmetinden eziliyorum’ hissi hiç yaratmıyor. Anı fotoğrafı çektirmek için kaçınılmaz bir nokta o kadar.

Cochabamba, ulusal bir park olan Parque Machia’ya ve bu parkın içindeki iki köye -çok güzel olduğunu duyduğum, fotoğraflarını gördüğüm, koka bitkisi tarlalarını görebileceğiniz- yakınlıkta ve güzel bir şehir ama tehlikeli. Bu parka ve köylere gidemedim, yanımda bir yoldaş yoktu, aramam ve beklemem gerekiyordu ama koşulları zorlamadım. Lizzie’nin son sürprizi beni buradaki bir Türk restoranına götürmek oldu, Mustafa ile tanıştım burada. İmambayıldı hazırlıkları yaparken yakaladık onu, ikimiz de şaşırdık bu duruma. Ben burada bir Türk’ün girişimciliğine hayran kaldım, O da “Senin burada ne işin var?” diye sormadan edemedi.

Cochabamba’da bir Türk restoranı ve üstelik yemekleri yapan da bir Türk, çok hoşuma gitti. Lizzie, Mustafa ve Cochabamba’yla vedalaşıp Santa Cruz’a gitmek için terminale koştum. Lizzie’yle biletimi daha önce almıştık, on saatlik bir otobüs yolculuğu beni bekliyordu. Adaptörlerin, kalemlerin, yanımdan ayırmadığım ve çalıştığım fotoğrafçılık kitabımın; şampuan, sabun, tarak gibi temizlik malzemelerinin bulunduğu sırt çantamın iki yan cebinin boşaltıldığını çantayı otobüse verirken fark ettim. Cochabamba’dan ben de nasibimi almıştım. Hoşuma gidense eski beni öfkeden delirtecek bu olayın yüzümde -Türkçe yazılmış, çok az resim olan kitaba anlamsız anlamsız bakacak hırsızın gözleri aklıma geldikçe- keyifli bir gülümseme yaratmasıydı. Yol galiba böyle olumsuz olaylara bakışımı da değiştiriyor, beni kendi diliyle eğitiyordu.

Brezilya sınırındaki Santa Cruz’a doğru yol almaya başladı otobüsüm. Bolivya’da yolcular otobüse kat kat battaniyelerle biniyorlar. Isıtma sistemi olmayan bu otobüslerde özellikle geceleri And Dağları’nın dolambaçlı yollarında ilerlerken keyifli bir yolculuk soğuk yüzünden işkenceye dönüşebilir. Ben de uyku tulumuma sıkı sıkı sarıldım, Andlara en çok yakıştırdığım grup İnti İllimani’nin müziklerini dinleyerek yolu seyre başladım.

Santa Cruz’dan sonra Samapaita’ya gidecektim. Sonrasında da gidilmesi zor olmasına rağmen şartlarımı zorlayacağım Villagrande ve La Higuera… Kulağımda İnti İllimani ve dilimde en sevdiğim şarkısı, uykuya teslim ettim kendimi….

En Libertad

Camino sin fronteras quisiera ser,
Quisiera ser,
Camino sin fronteras quisiera ser.
Quisiera ser,
Sin prisa ni motivo para volver
En libertad, como los pajarillos,
En libertad,
Que nadie me pregunte: “A donde vas?”

İnti İllimani

Özgürlük

Sınırsız bir yolculukta olmak isterdim

Olmak isterdim.
Sınırsız bir yolculukta olmak isterdim.
Olmak isterdim...
Ne acelem ne de geri dönmek için bir nedenim olsun
Özgürlük ki, kuşlar gibi
Özgürlük ki
Hiç kimse bana sormasın: ''nereye gidiyorsun''?
Çeviri: Gülşah Balı

Cochabamba

2011-04-10T05:33:00.001-07:00

Tarata

2011-04-10T05:14:00.000-07:00

Dinozorların “ izi”nde, Neruda’nın kelimelerinde doğan, bende çoğalan Sucre…

2011-04-06T17:08:00.000-07:00

Merhaba,

Daha önce yazıların Odatv'de de çıktığını paylaşmıştım sizlerle. Sonrasında ise hem anlamsız bir sebepten dolayı blogların yasaklanması girdi araya hem de bir çok gazetecinin kalemlerine kelepçe vuruldu. Ben kahroldum... İki olay üst üste geldi, bilgisayarda bir yazı hapis kaldı... Hiç bir yere gidemedi.....

Bilgisayarı her açtığımda gözüme takılan, Odatv'den Barış Terkoğlu’na gönderilmeyi ve Atlasname'de yerini almayı haftalardır sabırsızlıkla bekleyen bir yazım var. Korkuyorum ben artık bu yazıdan ve onu var eden bütün harflerden. Hani neredeyse bir gün dile gelip konuşacak benimle kelimeler ya da ekrandan firar edecekler. Onlar tarafından tehdit ediliyorum; bana kızgınlar, neymiş efendim kendilerini kapana kısılmış gibi hissediyorlarmış. Madem ben ağır gündemden çekinerek gönderemiyorum bu yazıyı, karar vermiş harfler, kelimeler, cümleler; vuracaklarmış kendilerini yollara. Gece olup da her yer sessizliğe büründüğünde Odatv’nin ofisine kadar yollara yazacaklarmış kendi sloganlarını. Şehir bu sloganlara uyanacakmış. ”Kelimelere özgürlük”, “Gazetecilere özgürlük”, “Düşünceye özgürlük”. Sonra çalacaklarmış Odatv’nin kapısını: “Biz yollardan bahseden bir abdal seyyahın anılarıyız.” diyeceklermiş. Var mı bize de bir yer bu karamsar gündemde? Güney Amerika’nın dağlarından, ovalarından, şamanlarından haberler getirdik sizlere.

İnanın insanın eli gitmiyor bu üzücü, hatta kahredici ortamda gökyüzünde bütün haşmetiyle uçan El Condor’un yarattığı özgürlük hissini anlatmaya, buzulların çıkardığı yankıların yarattığı heyecanı yazmaya. Bir taraftan da içimde bunları paylaşmak için önüne geçemediğim bir istek var; Evo Morales’in Bolivya’sının köylerini kasabalarını, Peru’da ki İnka kalıntılarını, Brezilya’nın muhteşem insanlarını ve müziğini yazma isteği. Bu ısrarcı ve karşı konulmaz istek beni ikna etti. Gündem her ne kadar karabasan gibi üstüme gelse de gönderiyorum artık sabırsızlanan yazımı. Karamsarlıktan kurtarıyorum kendimi, biliyorum aydınlık günler yakın ve kurtaracağız kendimizi bu karanlıktan.

En son Bolivya’daki 4.090 metre yükseklikteki Potosi’den bahsetmiştim. Ağlayan Dağ ile bir buluşmam vardı orada. Vahşi emperyalistler tarafından delik deşik edilmiş bu dağ ile uzun uzun bakışmış, sohbet etmiştik. Bu dağın madenlerinde gümüş ve altın çıkartmak için çalıştırılan kölelerin attıkları ve yıllardır dinmeyen çığlıkları dinlemekten kulaklarım sağır olmuştu.

Mimarisi her ne kadar güzel olsa da çok fazla kalamadım Potosi’de ve vurdum kendimi yollara. Bu sefer gezmek istediğim yer beyazlar içindeki Sucre’ydi. Yolculuk yapmak için özellikle gündüz saatlerini tercih ettim ki lamalarını otlatan ya da tarlalarında çalışan köylüleri, köy manzaralarını seyredebileyim. 3 saatlik pastoral bir otobüs yolcululuğu yaparak Sucre’ye ulaştım, yolunuz düşerse oralara, size de bunu yapmanızı tavsiye ederim.

Potosi’de yükseklikten dolayı nefes almak çok zordu, her 20 dakikada bir oturup nefeslenmem gerekiyordu. Neyse ki 2800 metrelik Sucre’ye ayak basar basmaz kelimenin tam anlamıyla rahat bir nefes aldım. Bir çoğumuz La Paz’ı Bolivya’nın başkenti biliriz ama aslında Bolivya’nın anayasal başkenti Sucre. La Paz’da bakanlar kurulu bulunuyor, bu nedenle ülke La Paz’dan yönetiliyor.

Sucre İspanyolcada şeker anlamına geliyor, burası için daha güzel bir isim olamazdı herhalde. Çok güzel, şeker gibi tatlı bir şehir. “25 Mayıs” isimli yeşillikler içinde bir meydan var şehrin ortasında. Bu meydandan tepelere doğru çıkan, birbirinin içinden geçen daracık Arnavut kaldırımlı sokaklar, avlulu ve bembeyaz kolonyal yapılar büyüleyiciydi. Bir de işin içine etrafta bolca görülen palmiyeler girince insan birazdan bir deniz manzarasıyla karşılaşacağını sanıyor. Bu yükseklikte ve denize hiç kıyısı olmayan bir ülkede hissettiğim bu tatlı yanılsamanın sebebi her halde Sucre’nin büyülü havasıydı.

Sömürge dönemi mimarisi çok iyi korunmuş bu şehirde de, ama Potosi’de olduğu gibi şatafatlı değil. Bu şehrin sade ve insanı rahatlatan bir havası var. UNESCO tarafından dünya miras listesine eklenmiş. Potosi’den tonlarca gümüşün çıkarıldığı dönemlerden bol bol payını almış Sucre. Sömürü düzeninin en büyük mahkemesi de burada bulunuyormuş o zamanlar. O dönemden bugüne kalan ise, 25 Mayıs Meydanı’nı dolduran - gezdiğim diğer Bolivya şehirlerinden farklı olarak- batılı görünümde giyimleriyle, gözlerinin içi gülen gençler ve koklaşan sevgililerdi.

Bir de Sucre’yi Bolivya’nın sanat şehri olarak tanımlamak gerek sanırım. Bembeyaz cumbalı evleri, kiliseleri ve parkları arasında gezinirken, kaybolduğum Arnavut kaldırımlı sokaklarda neredeyse adım başına bir resim galerisi düşüyor desem abartmış olmam.

Buraya kadar gelmişken dünyanın en fazla dinozor ayak izlerinin olduğu ve dinozorlar hakkında detaylı bilgilerin de anlatıldığı Cretacico Dinozor Parkı’na gitmeden olmazdı. Parka giderken bu izleri yakından göreceğimi düşlüyordum. Parkın görevlilerinden edindiğim bilgiler beni hem şaşırttı hem de üzdü. Ayak izlerini izlediğim mesafeyse tam bir hayal kırıklığıydı.

1994 yılında, bir çimento fabrikasına ait olan arazinin içinde 294 farklı dinozor türüne ait 5000 adet iz bulunur ve bu paleontolojik siteye Cal Orcko ismi verilir. 68 milyon yıl önce binlerce dinozor, o zamanlar göl kenarı olan bu alana yiyecek bulmaya gelmişler ve bu inanılmaz değerli ve önemli izleri bırakmışlar, parkı gezdiren rehberin açıklamasına göre. Cal Orcko, dünyadaki diğer örnekleri ile karşılaştırıldığında en büyük ve en çok iz taşıyan yer. İşin üzücü tarafıysa bu çimento fabrikasının aktif olarak hemen dinozor ayak izlerinin bulunduğu, devasa bir duvarı andıran tepenin olduğu bölgenin yanı başında işlerine devam ediyor olması. Her ne kadar bu duvar UNESCO’ya ait olsa da, arazi fabrikaya ait. Fabrikanın çalışmaları yüzünden birçok ayak izi parça parça dökülerek tarihten tamamen siliniyor. Malesef bu duvara uzaktan bakabiliyorsunuz, iş makineleri çalıştığı için alanı ve izlerin olduğu duvarı yakından görmek mümkün olmadı.

Sucre’de kaldığım dört gün boyunca uyanır uyanmaz ya da karnım acıkır acıkmaz kendimi şehir merkezinin çok yakınındaki Mercado Central’ya, tezgahlarının başında kadınların durduğu otantik ortama attım. Sucre’in iklimi harika, kış neredeyse yok gibiymiş ve sıcaklık yıl içinde 15 ile 25 derece arasında değişiyormuş. Hal böyle olunca bir çok tropik meyveyi bu pazarın tezgahlarında bulup yememek için gözlerinizi ve ağzınızı bağlayarak gezmeniz gerekir. Bu şeker gibi kente giderseniz, Central Mercado’da, ürünlerini satmak için getirmiş olan pazarcı kadınlarla sohbet etmeden ve bu çeşit çeşit meyvelerin sularından içmeden ayrılmayın lütfen.

Şili’nin Patogonya Bölgesi’nde Pucon isimli şehirde Alman Tanja ile tanışmış, muhabbet etmiş ve birkaç günü keyifle geçirmiştik. Aradan iki ay geçmiş olmasına rağmen bir biçimde rotamızı denk getirmeye çalışmış ve Sucre’de buluşmuştuk sonunda. Yazışmalarımızda “mutlaka pazar günü Sucre’de olup, buraya yaklaşık 3 saat uzaklıktaki Tarabuco isimli şehre gitmeliyiz.” demiştik birbirimize.

Bolivya yerlilerinden olan Yampara’ların Tarabuco’da kurduğu pazarı ziyaret etmek geçmişe yolculuk yapmak gibiydi. Sabah erkenden geldiğimiz pazardan bir türlü ayrılamadık ve bütün günü bu rengarenk pazarda geçirdik. Yampara köylülelerinin

Yaşamak zorunda bırakıldığımız düzende birbirimize ne kadar çok benzediğimizi, tek tip insanlar haline geldiğimizi, hep birbirine benzer şeyler giydiğimizi konuştuk Tanja’yla. Oysa geleneksel kıyafetlerimizle olsaydık her bir ilmeği, dokusu, rengiyle doğanın içinden gelen bu renk cümbüşünün içinde asıl kendi kimliğimizi yansıtmış olacağımız üzerine dem vurduk. Çocukluğumu geçirdiğim köy ve anneannem geldi aklıma, iki farklı kıyafeti vardı. Birisini sadece bayramlarda ve düğünlerde giyerdi ve o kadar güzel olurdu ki hayranlıkla seyrederdim kendisini. Geleneksel kıyafetlerimizin günlük kullanımdan kalkmasının ne kadar büyük bir kayıp olduğunu Güney Amerika gezisinde bir defa daha derinden hissettim. Çünkü burada öğrendiğim ve en çok etkilendiğim konulardan birisi de özellikle yerel halkların renkliliklerini korumuş olmaları. Onları başkalarından ayıran, samimi ve gerçek yapan bu doğallık, beni buralara kadar sürükleyen hissin yaratıcısıydı galiba…

Sucre’den ayrılma vakti gelmişti. Gezi planımda Cochabamba’ya gitmek var. Oradan da İnka kalıntılarının olduğu Samapaita. Ama en önemlisi Che Guevara’nın sömürülen Bolivya halkına özgürlük getirmek adına gittiği ama yakalandığı köy, La Higuera.

Pablo Neruda bir şiirinde Sucre için der ki ; Yaylada yaşıyor Sucre

dağların sarı yüzünde

Higaldo düşer, Morelos yakalar

sesi, bir çanın titreyişi

dikilir toprağa ve kana.

Dağların sarı yüzünde yaşayan Sucre’nin yayla havasını soluklanırken, Higaldolar ve Moralesler’in seslerini takip etmeye çalıştım. Bu seslerin arkasında kendimi kaybetmiştim ki Tarabuco pazarında sırf tezgahındaki şifalı otlara baktığım için -otları şifalarını kaybetmesin diye- yaşlı şaman tarafından kırbaçlanarak uzaklaştırıldım. O zaman kendime geldim ve o zaman anladım ki, Higaldolar ve Moreloslar, beyaz adamlar ve beyaz kadınlardan bıkmışlardı. Tezgahlarındaki otlara bakınmalarına bile katlanamıyorlardı. Anlıyorum ve saygıyla kabulleniyorum bu durumu. Acılarını paylaşıyorum, kendilerini koruma çabalarını ise zaman zaman bana zor anlar yaşatsa da destekliyorum.

Sucre

2011-04-06T16:50:00.000-07:00

Tarabuco

2011-04-06T16:46:00.001-07:00

Çoban, Kaybolan Laması ve Nefes Kesen Potosi

2011-01-23T02:00:00.000-08:00

Muhteşem And Dağları’nın kah yamaçlarında kah tepelerinde, muhteşem görüntüler eşliğinde, nefesimi tutarak, her anı, her görüntüyü aklıma kazımaya çalışarak, gözlerimi kırpmadan dört açarak, çok ama çok susamış ve kana kana su içen birisinin iştahı ile yol almaya devam ediyordum. Bolivya’nın Potosi şehrine geldiğimde ise nefesimi tutmama gerek kalmadı çünkü zaten burada nefes almak çok zordu. Potosi dünyanın en yüksek şehirlerinden biri, dört bin doksan metre yükseklikte. And Dağları’nda çok görünen ve bu coğrafyaya özgü bir hayvan olan lamalar ise dağlarda, daha yükseklerde otlatılıyor. Bu coğrafyanın en güzel hayvanlarından biri olan lama, aynı zamanda yine bu coğrafyanın ve Avrupa’nın kaderini de etkileyecek bir olaya sebep olduğunu biliyor mudur acaba? 1545 yılında lama çobanlarından birinin başı firar eden bir lamayla belaya girer, çobana düşen bu lamayı arayıp bulmaktır. Hava kararmış ve çok soğumuştur. Isınmak için ateş yakar çobanımız ve işte o an olanlar olur; ateşin etrafı ışıl ışıl parlamaya başlar. Çobanının şans eseri bulduğu bu ışık “Ağlayan Tepe” anlamına gelen, yerlilerin “Huakasi” dedikleri Cerro Rico Dağı’ndaki gümüşten başka bir şey değildir. O an için böylesine bir parıltının uğur getirmesi beklenebilirdi belki ama Potosi’deki bu gümüşten dağ insanlığın felaketlerinden biri olur. Kaybolan lamasını aramaya çıkan çoban nereden bilebilirdi ki bu göz kamaştıran parıltının bir felakete yol açabileceğini. Bilse belki de bu haberi yaymaz, gözü doymak bilmeyen sömürgeci güçler ve İspanyollar buraya gelmez, Potosi’nin gökleri gümüş ve altın çıkartmak için buraya getirilen ve hayatını bu madenlerde kaybeden sekiz milyon Afrikalı köle ve Amerikalı yerlinin çığlıklarıyla dolmazdı.

Zorlu bir yolculukla varabilmiştim Potosi’ye. İçimi kemiren bir sıkıntı musallat olmuştu, hem bu şehri ve insanlarını tanımak istiyordum hem de geçmişi acılarla dolu bu şehre gitmekte zorlanıyordum. Yalnız değildim gerçi, Uyuni Tuzlası’nı beraber gezdiğim yol arkadaşlarım Kanadalı Eric, Danimarkalı Morten, Brezilyalı Paulo, İngiliz David ve İşviçreli Steve ile beraber karar vermiştik buraya gelmeye. Otobüsümüz yola çıkalı daha iki saat olmuştu ki çamura saplandı. Bu arada Uyuni ile Potosi arasındaki yolun toprak yol olduğunu ve Güney Amerika’nın en fakir ülkesi olan Bolivya’daki otobüslerin durumlarının çok da iyi olmadığını belirtmekte fayda var. Artık otobüslerin bozulmasına, tamir edilirken inip sabırla beklemeye alıştım, hatta bu zoraki molaların hoşuma gittiğini bile söyleyebilirim. Bir gayretle buralılarla konuşmaya çalıştım bu molada da. Yeni öğrendiğim dilde potlar kırdım, seviyorum bu yanlışları, kıkırdayarak yanlışımı düzeltip doğrusunu öğretmeye çalışırken yolcularla aramızdaki buzlar eridi birazcık. Bolivya’nın yerlileri ile konuşurken dokunmamaya dikkat etmek gerekiyor, el sıkışmanın dışında selamlaşırken öpüşmek ya da fiziksel temas kültürlerinde yok. Çantasında sadece iki adet ekmeği olduğuna emin olduğum teyzenin, ekmeğinin birisini benimle paylaşması karşısında sarılıp öpmek geçti içimden iki uzun örgüsü ve fötr şapkası olan teyzeyi ama tuttum kendimi.

Gezi esnasında en büyük mutluluklarım buna benzer paylaşımlar oldu hep. Eziliyorum bu cömertliğin karşısında, elindekinin yarısını bölüşmesini bilen bu Amerikalı yerli teyze bir tarafta ve onun toprağını yüzyıllardır sömüren ve halkını ezenler diğer tarafta. Ne adaletsizlik bu böyle, ne zaman bitecek? Bitecek mi? Ben de kendi çantamdan mandalinaları çıkarıp ikram ettiğimdeyse teyze “mola yerinde Coca-Cola ısmarlarsın” dedi. Buyur buradan yak, verdiği cevap sizi şaşırtmış olabilir. Bütün Bolivya halkı durmadan kola içiyorlar, su içen görmedim ama elinde kola şişesi ile yolculuk yapan ya da yolda yürüyen yerlileri gördükçe çok hem de çok şaşırdım. Ne büyük bir tezatlık, sen koca Amerika’ya kafa tut ama o Amerika hiç çıkmayacak bir biçimde sızmış olsun pazarına. Ben bunları düşünürken dondurucu soğukta otobüs tamirinin bitmesini bekledik ve yeniden yola düştük.

Şehre çok az kalmıştı ki ateşe verilmiş araba tekerlekleriyle yolları kapatmış olan göstericilerin protestolarıyla karşı karşıya kaldık bu sefer. Düşmanca bakışlar firlatıyorlardı göstericiler otobüsün içine, ülkelerinde rahat hayatları olan ve hatta buralara kadar gelebilecek ekonomik özgürlüğe sahip olan bizlere. Haklıydılar, ne de olsa lama çobanının bulduğu gümüş dağından, 185 bin kilo altın ve 16 milyon kilo saf gümüş çıkartılmış, tamamı İspanya’nın Sevilla kentine taşınmıştı. Rezervler bittiğindeyse Potosi’ye kalan sefalet, açlık ve yoksulluk olmuştu; bir de buraya, bu madenleri görmeye gelen ve onlara sürekli o acıları hatırlatan bir sürü turist ve gezgin…

Yükseklikten dolayı tarım yapılamayan Potosi’de insanların hayatlarını sürdürebilmesi için ya hayvancılık yapmaları ya da Bolivya devleti tarafından kamulaştırılmış olan ve eski zenginliğini kaybetmiş Cerro Rico madeninde çok kötü şartlarda çalışmaları gerekiyor. Gösterilerin nedeni de kendileri için yeni iş imkanları doğurabilecek çimento ya da metal fabrikasına fon ayrılmasını istemeleriymiş. Evo Morales çok seviliyor ve bir kurtarıcı gözüyle bakılıyor. Yine de istekleri olduğunda yollara barikatlar kurmak ya da grevlere gitmekten çekinmiyorlar. “Değişimin gerçekleşmesi ve Bolivya’nın kalkınması çok uzun zaman alacak” diyorlar, “İsteklerimizi yeri geldiğinde Evo’ya hatırlatmak zorundayız.”diyorlar.

Barikat sebebiyle iş başa düşmüştü, daha doğrusu ayaklara; şehre yürüyerek girecektik. Dünyanın en yüksek şehri Potosi’ye 12 kiloluk sırt çantam, 3 kiloluk küçük çantamla yürümek düşüncesi hiç de hoşuma gitmemişti. Neyse ki bu fırsattan yararlanmasını bilen motorsikletli bir Bolivyalı imdadıma yetişti ve beni otobüs fiyatının nerdeyse üç katına varmış olduğumuz şehirdeki hostelin önüne kadar götürmeyi kabul etti. Yolda bıraktığım diğer arkadaşlarım ise bol bol mola vererek yürüdükleri için ancak 3 saat sonra ulaşabildiler hostele. 4.000 metrede yürümek hiç kolay değil hele bir de sırtınızda yükünüz varsa.

Potosi’nin zengin olduğu dönemleri cumbalı evlerden, görkemli kiliselerden ve saray kalıntılarından hayal etmek mümkün. İspanyol madenciler ne kadar zengin olduklarını gösterebilmek adına kenti baştan yaratmışlar. Her gün madenlerde onlarca insan ölürken, ortaya çıkan İspanyol azınlık çok şatafatlı günler geçirmişler burada, ta ki 18. yüzyılın başında rezervler tükeninceye kadar. Gelmişler, rahat ve şaşalı günler geçirmişler, milyonlarca insanı madenlerde boğmuşlar ve sonra buraya üzüntü, gözyaşı ve fakirlik bırakıp bütün zenginliklerini ülkelerine taşımışlar. İçim büyük bir hınçla doldu burada, aklım almıyor bu haksızlıkları. Potosi, UNESCO tarafndan Dünya Miras Listesi’ne alınmş. İspanyol madencilerin yaptıkları binalar şatafatlı olmasının yanı sıra taş işçiliği bakımından da göz kamaştırıcı ama nedense benim gözlerimi kamaştırmak yerine içimi hüzünle karışık bir öfkeyle doldurdular.

Potosi’nin turist-gezgin güzergahı olmasının nedeni hem dünyanın en yüksek şehri olması hem de her tarafı delik deşik edilmiş olan bu şehrin madenlerine inilmesini sağlayan turistik atraksiyon. Şehrin her tarafını kaplayan birçok acente bu madenlere tur düzenliyorlar. Arkadaşlarımın ısrarı üzerine ben de yazıldım böyle bir tura içim sıkıla sıkıla, istemeye istemeye. Sabah erken saatlerde geldiğimdeyse Ağlayan Tepe’nin karşısına, inemedim maalesef madene. Madene inmeden önce hayatımın en garip hediyelerinden almam tavsiye edildi. Dinamit, patlatmalarda kullanmaları için ufak bir katkı; alkol, madenin efendisi olduğuna inandıkları ve tünellerden birine yaptıkları Tio ismindeki bir heykele sunulmak üzere; koka yaprağı ise çalışırken açlığı hissettirmeyen, yerlilerin yaşantısının vazgeçilmez bağımlılığı. Yanımdan geçen her madencinin yanağı şişmiş durumda, yanakla diş arasına sıkıştırılan koka yaprakları hem açlığı bastırıyor hem de yorgunluk hissini ortadan kaldırıyor. Sosyal güvenceleri yok bu madencilerin ve her gün on saat çalışıyorlar. Tüylerim ürperdi, midem bulandı, gözlerim doldu ve almış olduğum bu garip hediyeler elimde kalakaldı. Nasıl inecektim ki aralarında yaşları 13-14’ü geçmeyen çocukların bile olduğu ve madene girdikten sonra 10 yıl gibi bir ömür biçilen bu insanların yanına sanki hayvanat bahçesine girer gibi. Oturdum ve düşüncelere daldım, “Cerro Rico - Zengin Dağ” a yerlilerin “Huakasi -Ağlayan Tepe” demelerinin nedenini iliklerime kadar hissettim.

Görkemli yapıların önünden geçen, pançoları eski püskü olmuş ve avurtları çökmüş yaşlı amcalar ya da saçlarını ortadan ikiye ayırarak ören, fötr şapkası takan ve kendilerini çok şişman gösteren rengarenk etekler giyen kadınlar çok soğuk davranırlar burada dışarıdan olanlara. “Yerliler kendi zenginliklerinin gazabına uğradılar. Aslında Latin Amerika’nın acıklı tarihinin en kısa özeti budur.” diyen Eduardo Galeano’nun sözlerinin doğruluğunu Amerikalı yerlilerin gözlerinden okumak, birebir o acıların yaşandığı şehirlerden birinde bulunmak çok zor geldi bana.

Potosi’ye veda ettim ve rotamı Bolivya’nın beyaz şehrine, güzeller güzeli Sucre’ye çevirdim.

Potosi

2011-01-23T01:43:00.000-08:00

Bolivya'da Renklerin Dansı, Kaybolan Zaman ve Mekan

2010-12-26T15:52:00.000-08:00

Dört kişi, Arjantin sınır kapısından geçerek, buralıların dediği gibi “Kızılderili Evo’nun Bolivya’sı” na ayak bastık. Villazon’dan kalkacak olan trenimize binecektik. Ben Uyuni’de inecektim, daha önceki yazımda kendilerinden ve yaptıkları güzel işten uzun uzun bahsettiğim yol arkadaşlarım Arjantinli sanatkarlar ise yollarına devam edeceklerdi. Sınırdan geçtiğimiz andan itibaren içimi bir hüzün kapladı ki sormayın. Sesim güzel değildir ama özellikle hüzünlenince mırıldanırım kendimce. Güzel ve çok sevdiğim bir türkü takıldı dilime bu sefer;

“Kara tren gecikir belki hiç gelmez,

Dağlarda salınır da derdimi bilmez,

Dumanın savurur halimi görmez

Gam dolar yüreğim gözyaşım dinmez”

Bir haftadır birlikteydik bu can yoldaşlarıyla ve ben her ne kadar yalnız gezmeyi sevsem de çok alışmıştım onların varlığına. Elimde değildi, üzülüyordum ayrılacağız diye. Biletlerimizi koyduk ceplerimize ve bindik dolunayın aydınlattığı bir gecede trenimize. Benim ağzımda “Kara Tren” türküsü, hüznüm geçmek bilmedi. Benden türküyü çevirmemi istediler, elimden geldiğince çevirmeye çalıştım, hepsi ortak oldu hüznüme. Gecenin bir yarısı Uyuni’ye vardığımızda ise Piru bana dünyanın en güzel sürprizini yaptı ve “Ben de seninle iniyorum. Hep görmek istemişimdir Uyuni Tuzlası’nı” dedi ve dünyalar benim oldu. Ona “Sen benim Arjantinli kız kardeşimsin” dediğimdeyse kocaman gözleri ile baktı bana ve güldü. Altı aydır birlikte yol aldığı arkadaşlarını bıraktı ve “Dünyanın en büyük tuzlasına dolunayın doğuşuna birlikte gidelim” isteğimi geri çevirmedi. Üstelik ben bu isteği hiç yüksek sesle söylemedim. Bir daha anladım ki anlaşmak ve anlaşılmak için mutlaka konuşmak gerekmiyor, kalp dilimiz aynıymış Piru ile. Yalnız kalmayıp bir süre daha böyle bir dostla yol alacağım için çok mutlu oldum. Arjantinli kardeşler Matias ve Lucas’la vedalaştık; onlar yollarına devam ederken biz de kendi hikayelerimize yeni tatlar katmak için iki kız kardeş olup, trenin bizi bıraktığı yerden devraldık yeni yolları, maceraları…

3670 metre yükseklikte bulunan Uyuni’de soğuk mu soğuk bir hava karşıladı bizi. Bu soğuk insanın içine işliyor. İşin can sıkıcı kısmı uygun ücretlerde kalınan hostellerin maalesef ısıtma sistemleri yok. Bize de böyle bir hostel nasip oldu ama kalın yorganların altına girince Evo’nun memleketindeki ilk gecemizi, pencereden içeriyi aydınlatan ve bir sonraki gün doğacak olan muhteşem dolunayın müjdesini veren ay ışığı ile mışıl mışıl uyuyarak geçirdik. İşin daha zor kısmı ertesi gün çıktı ortaya. Sıcacık sularla banyo yapmaya alışık bedenlerimize, elektirikle ısıtılmaya çalışılan su ile sabah işkence gibi gelen bir duş yaptık. Bunları, gidenlere sürpriz olmasın diye yazıyorum asla şikayet gibi algılanmasın. Güneş belirliyor burada günün yaşam biçimini, kimseler güneş biraz yükselip havayı ısıtıncaya kadar battaniyelerin altından çıkmıyor. Güneş batar batmaz da ısı çok düştüğü için herkes evlerinde battaniyelerinin altına giriyor. Piru ile duş sonrası kendimizi Uyuni’nin güneşli ve sıcak gününe bıraktık; donmuştuk ve ısınmaya ihtiyacımız vardı. Daha sonra Piru’nun rehberliğinde öğrendim ki eğer buranın halkının yaşamına tanıklık etmek istiyorsam “Mercado” denilen “Pazarlar”a gitmeliydik. En sevdiğim şeydir pazarlara gitmek, yerel halkın arasına karışmak. En ucuz ve en lezzetli kahvaltılar ve yemekler de, bu pazarların içinde üst katlarda kurulan ve daha çok kadınların işlettiği mutfaklarda oluyor.

Karnımızı doyurduktan ve Küba’dan gelen doktorların ücretsiz tedavi ettikleri hasta kuyruğundaki köylülerle biraz muhabbet ettikten sonra Piru ile planımızı gerçekleştirmeye başladık. Salar de Uyuni’ye yani Uyuni Tuzlası’na gitmek için bir taksiciyle anlaştık. Gün batarken gidecek ve daha sonra ayın doğmasını bekleyecektik. Bu devasa tuzlanın üzerinde o akşam tam dolunay olacaktı ve biz de bu doğa harikasına tanık olacak, renk oyunlarına katılacaktık. Hostele gittik, bizi sıcak tutabilecek bütün kıyafetlerimizi ve uyku tulumlarımızı aldık. Taksiye atladığımız gibi 3650 metre yükseklikteki ve kapladığı 12000 kilometre karelik alan ile dünyanın en büyük tuzlası olan Salar de Uyuni’ye doğru düştük yola.

Önce bizi bir tren mezarlığı karşıladı tuzlanın girişinde, bu sessizliğin içerisine terkedilmiş trenler. Piru “Tren türküsünü söyle” diye tutturdu, O da kulağında kaldığı kadarıyla eşlik etti bana. Sonra araba ile tuzlanın içerisine doğru biraz daha devam ettik. Bembeyaz uçsuz bucaksız bir alana geldik, ufuk çizgisi yok çünkü görebildiğimiz her yer göz kamaştıran bir beyazlıkta. Hiç ses yok, sadece rüzgarın sesi var. Yürüdükçe ayakkabılarımızdan “kıtır kıtır” diye çıkan sesler çınlıyordu kulaklarımızda. Güneş yavaş yavaş batarken bulutlar renklerle dans etmeye başladı; morlar pembelerle iç içe geçti, kırmızı mavi ile hüzünlü bir dansa başladı gözümün önünde ve rüzgar valsi yapıldı gökyüzünde.

Daha sonra assolist geldi sahneye yavaş yavaş ve kocaman bir tepsi gibi doğdu gökyüzünde bütün haşmetiyle bu bembeyaz güzelliğin üzerine. Birden sanki kapalı olan bütün ışıklar açıldı. Tuzla ışıl ışıl parlamaya başladı. Bize sunulan bu şölen için minnettar kaldık aya, güneşe, bulutlara ve bembeyaz örtüsü ile Uyuni Tuzlası’na. Arabaya girip biraz ısınıp, getirdiklerimizden yiyip, sıcak Arjantin matesi içip arabadan çıkıyorduk ve biz de katılıyorduk bu dansa, bu şölene, bu valse. Dans etmek ısıtıyordu bizi ve doğanın dansına ortak olmak inanılmaz keyifliydi. Salar Tuzlası’nda dolunayla geçirilen müthiş romantik randevuya bir nokta koymak gerekiyordu artık çünkü soğuğa daha fazla dayanazmadık ve döndük hostelimize.

Dinlenerek geçirilen sakin bir günden sonra Piru yola devam etmeye karar verdi, bense biraz daha burada kalmaya. Vedalaştık hatta belki inanması zor gelebilir size ama biraz da ayrılmanın verdiği bir hüzünle ağlaştık. Kendi öz kız kardeşimden ayrılırken de ancak bu kadar üzülebilirdim. Hüzünle birlikte müthiş bir mutluluk kapladı aynı zamanda içimi, bir ömür boyu sürecek bir dost, kardeş edinmiş olmanın verdiği bir mutluluk.

Ertesi gün için bir tur acentasından Salar Tuzla’sında iki gece konaklamalı üç günlük bir tur ayarlamaya karar verdim. Tuzlanın iç kısımlarına girdikçe ve irtifa arttıkça hava daha da soğuyacaktı ve -10 iyi bir ihtimal olacaktı, biliyordum. Gel gelelim Eduardo Abaroa Ulusal Parkı’nda bulunan pembe ve yeşil gölleri ziyaret etmek, flamingoları ve ilginç biçimlerde oluşmuş olan kaya formlarını görmek ve dışarıda hava buz gibiyken sıcacık gayzerlerin oluşturduğu havuza girmek için can atıyordum ve soğuk beni bu şölenden vazgeçiremezdi.

Uyuni Tuzlası’da asvalt yok ve burada gezebilmek için tek yol dört çeker bir araç, eğer donanımlı değilseniz ve burada kaybolup donmak istemiyorsanız, bir acentadan bir tur satın almak ise bir zorunluluk. Uyuni kasabasının halkı, bu turu yapmaya gelen turistlerin ve gezginlerin ihtiyaçlarını karşılayarak ve değişik hediyelik eşyalar satarak geçimlerini sağlıyorlar.

Bu turu yapan onlarca acenteden bütçeme en uygun olanını ayarladım ve sabah erkenden çıktık yola. Benim dışımda Kanadalı, İngiliz, İsveç, Brezilyalı ve Danimarkalı birer gezgin daha vardı. Şoförümüz ise bu turu yapmaktan belli ki çok sıkılmış, gezi boyunca hiç bizimle konuşmak istemedi ve devamlı koka yaprağı çiğneyerek kısa cevaplarla sorularımızı geçiştirdi. En çok dikkatimi çeken şey ise arabasını azizlerle, haçlarla ve İsa’nın heykelleri ile donatmış olması idi. İsa’nın ve azizlerin koruması altında yol alacak olmamız rahatlattı beni, özellikle yol kenarlarında kaza yapıp hayatını kaybetmiş olanlar için yapılmış olan kulubecikleri görünce. Bu arada burada yol yok, ne tarafa gitmek istiyorsanız oluyor size orası bir yol, bir önce geçen arabanın izlerini takip ediyorsunuz, beğenmediniz mi başka bir tarafa bırakıyorsunuz tekerlek izlerinden, buyrun size yeni bir yol. Yol kenarlarında ise Hristiyanlık ve yerli inanışlarıyla harmanlanmış, ölenlerin akrabaları tarafından tanrılara bırakılan yiyecekler ve çiçeklerle bezenmiş kulubecikler var, biraz tüyler ürpertici.

Tuzla’nın ortasında, eski ismi ile Inka evi anlamına gelen Incahuasi var. Şimdilerde ise buraya “Isla del Pescado” yani “Balık Adası” deniliyor çünkü burası tepeden bakıldığında bir balığa benziyor. Adanın etrafı bembeyaz tuz ile çevrili ve adada yetişen, yılda sadece bir santim büyüyen kaktüslerle başka bir doğa harikası seriliyor gözlerimizin önüne. Sevgili şoförümüzün hazırladığı öğle yemeğini, tuzdan yapılan sandalyelere oturarak ve yine tuzdan yapılan masada yedik. Akşama ise tamamen tuzdan yapılma bir otelde kalacaktık. Eldeki malzeme bu olunca en çok kullanılan da tuz oluyor, kaçış yok.

Bolivya’ya “dünyanın en büyük yer aynası” denilmesinin sebebi Uyuni Tuzlası. Çok büyük ve pürüzsüz yüzeyinin ayna gibi yansıtma özelliği var. Bundan dolayı da uydular test ve kalibrasyon ayarlarını buraya göre yapıyorlarmış. Uyuni Tuzlası 30.000 - 42.000 yıl önce Minchin Gölü’nün kuruması ve geride bu tuz çölünü bırakmasıyla oluşmuş. Altında ise derinliği 2 ile 20 metre arasında değişen göl bulunuyor. Gölün üstünü örten bu katı tuz kabuğunun kalınlığı ise onlarca santimetreden metrelere kadar değişiyor.

Tuzlanın üzerinde farklı yerlerde tuzun çıkarıldığı işletmeler var. Tuzu çıkarmak için kullanılan yöntem ise oldukça basit. Yere on santimetreyi geçmeyen dikdörtgen bir çukur açılıyor, daha sonra bu çukurun suyla dolması bekleniyor ve su buharlaştığında geriye kalan tuz toplanıyor. Tuz kapasitesinin 10 milyar ton olduğu tahmin ediliyormuş ve yılda buradan 25.000 ton tuz çıkarılıp şehirlere naklediliyormuş.

Güneş yavaş yavaş batmaya başlarken biz de ilk gün konaklama yapacağımız tuz otelin olduğu Colchani köyüne doğru yol almaya başladık. Arabadan inerken bizi sağ salim ulaştırdıkları için bütün azizlere teşekkür ettim. Hemen fotoğraf makinemi alıp asla benimle konuşmak istemeyen, makineyi görünce benden kaçan ya da yüzünü saklayan köylülerin arasına daldım. Daha önceki yazılarımda da bahsettiğim gibi ben “gringa” yani istenmeyen beyaz derili bir turisttim burada.

Akşam güneş batar batmaz hava çok ama çok soğudu, ancak uyku tulumunun içinde oturabiliyordum arkadaşlarla. Çok lezzetli yemeğimizi yedikten ve bana yeni öğrettikleri kağıt oyununda arka arkaya dört kere yenildikten sonra yatmaya karar verdim. Uyku tulumu, bir yorgan ve bir battaniye ile neyse ki biraz ısınabildim ve uyuyabildim.

Turun ikinci günü 4300 metredeki Laguna Colorada’ya (Kırmızı Göl’e) varabilmek üzere düştük yola. Burası filamingolarıyla ünlü bir yer ve tabii ki bir de gölün kırmızı olması ile. Uyuni Tuzlası’ndan çıkmıştık ve yaşam şartlarının hiç kolay olmadığı Eduardo Abaroa Ulusal Parkı’nın içinde 3500 metre ve üstü bir platoda ilerliyorduk. Bitki örtüsü burada yok denecek kadar az. Burada yaşamak çok zor olduğundan çok fazla yerleşim yeri yok. Yol üzerinde önce Laguna Blanca’ya (Beyaz Göl’e) uğradık ve daha sonra devam ederek Kırmızı Göl’e vardık.

Maalesef ikinci günün akşamı hem hava ısısının çok düşmesi hem yüksekliğin artması hem de kaldığımız hostelde sadece bir battaniye vermeleri nedeni ile hepimiz sabaha kadar uyuyamadık. Üstüne üstlük turun son günü, gün doğumunu seyretmeye giderken soğuktan dolayı arabanın yağının donması nedeni ile hepimiz ciddi olarak donma tehlikesi yaşadık. En güzel gün doğumunun seyredildiği yere ulaşamadık ama ne olursa olsun gün doğumunu kaçırmış olsak da yükselen güneş hayatımızı kurtardı. Hava ısısının artması ile arabanın yağı çözüldü ve biz de Laguna Verde’ye (Yeşil Göl’e) gidebildik.

Colchani köyü önünde Coqueza köyünün üzerinde 5400 metrelik heybetli Tunupa Volkan’ı yükselir. Tunupa’nın yamaçlarında eğer rüzgarın fısıltısına kulak verirseniz size der ki; “Inka’ların babası Atahualpa, Tunupa ismindeki kadının göğsünü kesti ve bu göğüsten sızan süt Salar de Uyuni’yi yani Salar Tuzlası’nı meydana getirdi.”

Tunupa’nın sütü gibi bembeyaz olan dünyanın en büyük tuz çölü ya da gölü Salar de Uyuni ve Eduardo Abaroa Ulusal Parkı’nda platolarda gezerken gördüğüm rengarenk göller, hiç unutmayacağım görüntüler sundular bana.

Büyük bir heyecanla düşüyorum yeniden yola, dünyanın en yüksek ve en büyük acılarını yaşamış şehrine gidiyorum, Potosi’ye…..

Uyuni Kasabası

2010-12-26T15:33:00.000-08:00

Salar de Uyuni - Uyuni Tuzlası

2010-12-26T15:25:00.000-08:00

Renk Cümbüşü Göller ve Kameraya Takılan Görüntüler

2010-12-26T15:03:00.000-08:00

Hayal Etmekle Başlıyor Her Şey...

2010-12-21T23:48:00.000-08:00

Merhaba....

Bolivya'da dolunayla romantik randevuyu yazacağım fakat öncesinde sizinle paylaşmak istediğim bir cesur yüreğin bloğu, bir de sürprizim var.

Biliyorsunuz Patagonya'da ya da Andlar'da pedal çevirerek gezisini yapan insanları görünce nasıl da imrendiğimi nasıl önlerinde saygıyla eğildiğimi anlatmıştım sizlere. Hostallerde karşılaştığımda soru yağmuruna tuttum onları, yaptıkları bence dünyanın en güzel gezme biçimi idi benim gözümde ve bir çok kere yazılarımda da yazdım.

Sonra bir gün bizim de böyle bir deli yüreğimiz olduğunu ve bu yüreğin Orta Asya'da pedal çevirdiğini okuyunca bloğundan takip etmeye başladım. Sanki o pedalları çeviren ben oldum, o maceralara ben atıldım. Bir yanım Güney Amerika'da iken, O'nun yazılarını okurken bir yanım da Güney Kore'de ya da Moğolistan'da oldu, apayrı dünyalara götürdü beni, farklı bir gezme tarzının kendi dilimde tadını yakaladım.

Sonra biz yazışmaya başladık ve Gürkan bana "hiç mi senin başından kötü bir olay geçmiyor? Blog günlük güneşlik" dedi ve ben de ailemi ve arkadaşlarımı endişelendirmemek için geçen olayları yazmamayı tercih ettiğimi söyleyince, "sen yaz ben bloğumda yayınlayayım" dedi. Benim için ne büyük bir onur, yazacağım facia hikayesi olsa bile çok sevindim. Yazıyı kendi bloğunda yayınladığı için çok teşekkür ediyorum Gürkan'a.

Şimdi sizleri hem bu cesur adamın dünyasına davet ediyorum hem de benim başımdan geçen bir olaya daha ortak olmaya....

http://dogaicinpedalla.blogspot.com/2010/12/hayal-etmekle-baslyor-her-sey.html

Yıldızlardan Taç Yaptım Kendime

2010-12-15T09:53:00.000-08:00

İnsan, köklerinden uzaklaşıp uzun bir süre tek başına kalınca, bir de üzerine kilometrelerce yol yapınca hem de böylesine güzel bir kültürün ve coğrafyanın içinde ve böyle muhteşem insanlarla birlikte, başka birisi olabiliyor. Daha güvenli, daha ayakları yere basan, ama bir o kadar da göklerde uçan. Bunun adı olsa olsa özgürlük olabilir, öyle olsa gerek; her hangi bir dış baskı yok, etki yok, zorlama yok, kendisinden başka sorumlu olduğu kimse yok, tüm yönlendirmeler kendi istekleri doğrultusunda, tamamen bağımsız.

Arjantin’deki son günlerimdi. Kuzey Arjantin’de Iruya isimli şehirde tanıştığım “Artesanos”larla birlikteydim. Yani el emeği ve yaratıcılıkla yapılan ürünleri satarak geçimlerini sağlayan, evleri yollar olmuş üç Arjantinli ile yolculuk yapıyordum bu sefer. Yavi’ye gidecektik, benim planım doğrudan Bolivya’ya geçmekti ama; “bulutların arasında bu yer” dediler, “akşam gün batıp da yıldızlar göz kırpmaya başlayınca, teker teker o yıldızlardan taçlar yapacağız” dediler ve benim de aklımı çeldiler. İstedim ki bu güzel ülkeye, Arjantin’e, şanına yakışır bir şekilde, yıldızlarla dans ederek, bu cesur yol insanları ile vakit geçirerek veda edeyim ve takıldım peşlerine.

Ekvator’a kadar gitmeyi planlıyorlardı, yavaş yavaş, istedikleri yerlerde mola vererek. Tezgah açıyorlar ve yaptıkları el işlerini sergiliyorlar, akşamları yeni şeyler üretiyorlar ve onları satarak geçimlerini sağlıyorlardı… Ben de onların tezgahlarında duruyor, gelenlere bildiğim kadarıyla İspanyolca ile bilezik, yüzük, kolye satmaya çalışıyordum ve galiba benim kırık İspanyolca’mın yarattığı sempati yüzünden daha çok şey satılıyordu.

Çıktık yola İruya’dan; madem onlarla yolculuk yapacaktım, kaçış yok onların kurallarına da uyacaktım bu durumda. Otostopla gidelim dediler, alıştım bu otostop olayına zaten, hele bir de bu coğrafyada bu kadar normal bir şeyken neden olmasın? Dört kişiyi alacak araba bulmak zor olduğu için de aramızda mesafe bırakarak, baş parmaklarımıza şans getirmelerini dileyerek, ikişerli grup oluşturarak çıktık yola ve inanmayacaksınız belki ama ilk araba hemen durdu. Gerçi üç araba değiştirmemiz gerekti ama paramız cebimizde kaldı. Yavi’ye vardığımızda, kararlaştırdığımız gibi şehir girişinde diğer arkadaşlarımızı bekledik ve bir saat kadar sonra da onlar geldiler.

Yavi, Arjantin’in, Bolivya’ya sınır kasabası olan La Quiaca’ya 16 km uzaklıkta ve 3440 metre yüksekliğinde ufak bir kasaba. Yavi’de sizi bekleyen ise havaya hakim olan müthiş bir huzurdur. Arada sırada yoldan geçen kovboyların atlarının asfaltsız yolda çıkardığı nal seslerinden başka duyulan ya rüzgarın uğultusu ya da kuş sesleridir burada.

Kerpiç evlerin içindeki günlük telaşa denk gelirsiniz açık kapılardan, meraklı bakışlarınızı fırlatırsanız avlulardan içeriye ama o günlük koşuşturmalar bile huzurlu bir sessizlik içinde, doğayla uyumlu bir ritm halindedir. Etrafınızı çeviren dağlar ise neredeyse bütün Kuzey Arjantin’de olduğu gibi rengarenktir. Geceleri ise gökyüzü kucağınıza serer yıldızları, içiniz soğuktan ürperse de, tırnaklarınız ayazdan morarsa da kalkıp, bu şölenin ortasında kapalı mekanlara girmek ve yıldızlarla randevuyu yarıda bırakmak çok zordur Yavi’de.

Keyifli geçirdiğimiz iki huzurlu günden sonra sınır kasabasına, La Quiaca’ya doğru düştük yola. Planımız Arjantin’den çıkışımızı yapmak, Bolivya’ya geçmek ve Villazon ismindeki kasabadan kalkacak olan trene binmekti. Ben ve benimle birlikte bir süre daha seyahat etmek için, diğer iki kişiden bir süreliğine ayrılacak olan Piru ile planımız Uyuni’ye varmaktı, oradan da dünyanın en büyük tuz çölüne gidecektik. İki kardeş olan Lucas ve Matias ise trenle devam edecekler ve Oruro’ya kadar çıkacaklardı. Daha sonra onlar Ekvator’da belirledikleri bir yerde buluşacaklardı; hatta belki ben de katılacaktım onlara.

Yavi’den, Yavi’nin masmavi gökyüzünden ve vadiyi dolduran kuş seslerinden zorla ayrıldık. Her adım atışımda ayaklarım daha da ağırlaşıyordu, çünkü üç aydır seyahat ettiğim Arjantin’den ayrılma vakti gelmişti. Bu ülkeyi çok sevdiğimden dolayı, içime bir hüzün dolmuştu ve yepyeni bilinmeyen bir ülkeye gidiyor olmak da beni teselli etmiyordu. La Quiaca’ya vardığımızda etrafı gezdik birazcık, kızmayın bana ama acılı lama eti yedik hep beraber; çok lezzetli bir et.

La Quiaca sınır kapısında işlemlerimizi yaptırdık ve Bolivya’ya geçtik. Biletlerimizi aldık ve trenimize binerek, dolunayın aydınlattığı And Dağları’nın muhteşem görüntülerini seyretmeye başladık. Arjantin macerası burada bitiyordu ve Bolivya’ya doğru gidiyordum. Geri kalan kısmı bir sonraki yazımda anlatacağım ve bu yazıyı bitirmeden önce biraz Arjantin’den bahsetmek istiyorum.

Arjantin, 2 milyon 795 bin kilometrekarelik yüz ölçümüyle dünyanın en büyük sekizinci ülkesi. Türkiye’nin üç katından biraz daha büyük bir ülke; oysa nüfusu sadece kırk milyon. Nüfusunun küçük bir kısmını Güney Amerika yerlileri, yüzde doksan yedi gibi büyük bir kısmını ise İspanya ve İtalya’dan göçmüş olanlar oluşturuyor. Yüzde iki oranında Yahudi nüfusu var ve geri kalan nüfusun büyük çoğunluğu Katolik.

Arjantin, en güneydeki Patagonya’dan, en kuzeydeki geniş otlakların bulunduğu Pampalar Bölgesi’ne kadar, birbirinden farklı doğası ve değişen kültürel özellikleri ile çok büyük bir ülke. Lezzetli biftekleri ve şarapları, ateşli tango dansları, futbola olan düşkünlükleri, Gaucho denilen kovboyları, yüzen dev buzuldağları, Buenos Aires’teki 140 metrelik dünyanın en geniş caddesi, geçirmiş olduğu askeri darbeleri - dünyada en çok askeri darbenin yaşandığı ülkelerden biri- ve darbeler esnasında kayıp olan çocuklarını arayan annneleri, ellerinden hiç düşürmedikleri mate çayları, ekonomik krizleri, protesto gösterileri ile hayat, başka bir tonda akıyor Arjantin’de.

Futbol hayatın çok içinde Arjantin’de; Maradona ise duvarlardaki grafitilerde ya da posterlerde karşınıza çıkıyor sık sık. Che Guevera, Arjantinliler için büyük bir onur kaynağı; şapkalarda, tablolarda, duvarlarda, şiirlerde, şarkılarda hep Che var. Arjantin’de bütün üniversitelere rahatça girip çıkabilirsiniz, kütüphanesinden ya da diğer imkanlarından faydalanabilirsiniz; hiçbir polis kontrolü yapılmaz. Che’nin Buenos Aires’te okuduğu Buenos Aires Üniversitesi Tıp Fakültesi’nin duvarında ise Che’nin resmi vardır ve kimse yırtmaz, üstüne başka bir resim asmaz, o resmi oraya asanları kimse coplamaz.

Hangi Arjantinli ile konuşursanız konuşun, İngiliz yönetiminde olan Falkland Adaları bir yaradır onlar için ve kaybedilmiş olan bu adaların kendilerine ait olduğunu ve bir gün yeniden alınacağını söylerler. 2001’de yaşadıkları ekonomik krizde IMF’yi sorumlu tutmuşlar ve 54. cumhurbaşkanları olan Nestor Carlos Kirchner IMF’ye olan borçlarını ödeyemeyeceklerini açıklamış, var olan borçların üçte ikisini silmiş ve her şey yolunda giderse, kalan üçte biri ödeyebileceklerini dile getirerek, bir anlamda bizim ülkemiz de dahil bir çok ülkenin yapmaya cesaret edemediği bir biçimde IMF’ye kafa tutmuştur. Ülke ekonomisinde her şey yolunda gitmiş ve Kircher 2006 yılında ülkesinin IMF’ye olan borcunu ödemiştir.

Bu ülke ve insanlarını, bir ara medyada IMF ile gerginliklerin oluştuğu dönemde, lanse edildiği biçimde kanun tanımaz, yağmacı ve saldırgan olarak değil; sıcak kanlı, misafirperver, günü yaşayan ve bizdekine benzer acılar yaşamış ama aydınlık umudunu kaybetmemiş bir ülke ve insanlar olarak anımsayacağımdan emin, sınır kapısından geçiyorum.

Elveda Arjantin ve merhaba Bolivya…

Yavi ile Arjantin'e Veda

2010-12-15T09:38:00.000-08:00

Villazon- Tren Sefası

2010-12-15T09:34:00.000-08:00

Karanfil Yardımı İle Bilinmeyen Ada'ya Doğru

2010-12-07T15:40:00.000-08:00

İtaki

itaki'ye doğru yola çıktığın zaman

yolunu uzatmaya bak

serüvenler, bilgilerle uzasın yolun.

lestrigonlar'dan ve kikloplar'dan

azgın poseidon'dan korkma.

bunları görmiyeceksin zaten, düşüncen

soylu ise ve seçkin bir duygu

dolmuşsa ruhuna ve gövdene.

lestrigonlar, kikloplar

ve azgın poseidon, çıkamayacak karşına

onları ruhunda taşımıyorsan

ruhun onları çağırmayacaksa.

yolun uzasın

nice yaz şafaklarıyla beraber

ilk gördüğün limanlara

-coşkuyla, sevinçle- varmak için;

durup fenike çarşılarından

has mallar almak için

sedefi ve mercanı, abanoz ve kehribarı

ve her yana gönlünce saçabileceğin

başdöndürücü kokuları;

sonra mısır kentlerini görmek için

bilgelerden bilgiler dermek için

yolunu uzatmaya bak.

itaki hep aklında olsun

amacın orasıdır ve oraya gidiyorsun.

ama gerek yok ayağını çabuk tutmana,

yıllarca sürmelidir bu gezi,

öyle ki yaşlanıp o adaya vardığında,

yolda kazandıklarınla zaten zengin,

itaki'den zenginlik beklemeyesin.

itaki eşsiz bir gezi sağladı sana,

o olmasa yola çıkmayacaktın

onun vereceği bir şeyi yoktu başka.

ve şimdi sen onu yoksul buluyorsan, itaki aldatmış değildir seni.

artık sen bir bilgesin, bunca deneyden geçtin

İtakiler ne demektir artık bilirsin.

Konstantin Kavafis (çeviren: İsmet Özel)

Merhaba....

Biliyorum uzun bir ara girdi yazılara.... Sanmayınki sizlere anlatacağım hikayeler, tanışmalar, üzüntüler, sevinçler, hesaplaşmalar ve en önemlisi yollar bitti... O kadar çok şey var ki yazmak ve paylaşmak istediğim.. Kaldığım yerden devam edeceğim.... Sırada Bolivya, Peru ve Brezilya var sizlerle paylaşacağım.

Itaki, yine benim çok sevdiğim yol şiirlerinden biri ve canım arkadaşım Özlem sayesinde yeniden hatırlamış oldum bu şiiri ve sizlerle de paylaşmak istedim…. Bir sürü çağırışım yaptı tabii ki bu şiir bende....

Benim İtaki gibi varmayı istediğim, gitmeyi hedeflediğim, son noktayı koymak istediğim, isim verebileceğim bir ada yok. Böyle bir ada olsa idi belki daha kolay olurdu her şey ama olsa bile şiirde Kavafis'in öğütlediği gibi uzatırdım uzatabildiğim kadar yolculuğu çünkü benim hedefim hep "yolda olmak". Belki de benimki de tıpkı Jose Saramago’nunki gibi “Bilinmeyen Adanın Öyküsü”dür ve ben o adayı arıyorumdur.

Nasıl yani zaten hayatın kendisi bir yol değil midir? sorusu kurcalıyor aklımı. Bir başlangıç noktası var ve bu hayat yolu -hiç bitmeyecek gibi gelse de bize- bir gün bitecek. O zaman cevap yaşadığımız hayatın aslında başlı başlına bir yol olduğu, bizim de en baştan beri yolcu olduğumuzdur. Bir kimse kendini bu yola dahil edebiliyorsa yoldur ama ya dışında kalmayı tercih ediyorsa, bilinçli ya da bilinçsiz olarak, o zaman ne olur? Yol biter mi? Şimdi, şu an akan bu zamana dahil olamıyorsa kişi, geçmişin elekte kalan kırıntıları ile uğraşıyor ya da geleceğin pırıltılı planlarını yapmakla meşgul ediyorsa iç dünyasını; işte o zaman hayat yolu bitmiş oluyor mu? Şimdi kim verecek bunun cevabını? Ben veremiyorum. Beylik laflar etmeyi yakıştıramıyorum kendime ama bu soruyu kurcalamadan da edemiyorum. Belki sizler bana bir yol gösterirsiniz, ışık tutarsınız. Biraz yardımınıza ihtiyacım var yani...

Nereden mi geldim buralara? Uzun saatler süren otobüs yolculukları esnasında, Özlem'in İtaki şiirini hatırlatmasıyla geldim. Kendisini yollara vurmuş olanın hayat yolunu sorgulamasına tanıklık etmek istemez misiniz?

Herkesin bu hayat yolunun farkına vararak, anları es geçmeyerek, özümseyerek, farkına vararak ve bu yolları delicesine, tutku ile severek uzun yolculuklar ile arşınlamasını diliyorum.

Söz veriyorum yazacağım, Arjantin'deki son noktada sonunda yıldızlara dokunmamı ve Bolivya'daki dolunay ile romantik randevumu yazacağım.. Biraz suskunluğa ihtiyacım vardı, suskunluk benim için bir dua oldu sanki. Şimdi yeniden avazım çıktığı kadar bağırmak istiyorum...

Sevgiler efendim!!!

Kıvrıla Kıvrıla Giden Yolların Ardında, Dağların Arasında

2010-10-31T10:09:00.000-07:00

Kuzey Arjantin’de, rengarenk dağlarının arasında gezmeye devam ediyorum. Arjantin’in güneyine, Patagonya Bölgesi’ne vurulmuş ve bir türlü ayrılmak istememiştim oradan. Şimdi ise aynı doğayla bütünleşme hissini burada Kuzey Arjantin’de yaşıyordum. Devasal gök kubbenin altında minnacık kalarak varlığımın aslında bu eko-sistemde ne kadar da küçücük bir yer kapladığının, büyük şehirlerde gezerken unutmuş olduğum, akıp giden armoninin bir parçası olmanın ne büyük bir mutluluk olduğunun yeniden farkına vararak mutluluktan uçmaya başlamıştım yine. Üstelik bir de burada yükseklikten kaynaklanan, hani nerede ise parmak uçlarımda yükselsem gökyüzüne dokunabilirim duygusu beni çılgına çeviriyordu.

Arjantin’de olmama rağmen konuşulan dil İspanyolca değildi, kızılderililerin konuştuğu Quechua dilinin gizemli dünyasında, ne dendiği anlamıyor ama konuştuklarına kulaklarımı kabartıyor ve o gizemli dilin seslerinde kayboluyordum. Cachi’den bindiğim otobüste bu seslerin arasında bırakın benimle konuşmayı göz göze bile gelmemeye çalışan yerlilerin arasında yolculuk yaparak Salta’ya gelmiştim. Çevrelerine ördükleri bu koruma duvarını aşmak ve iletişim kurmak pek mümkün görünmüyordu. Hep diğer gezginlerden duyduğum bir şeydi bu. Sömürünün ve zulmün altında geçen yıllardan sonra bir de şimdi turistlerin gelip fotoğraf makinelerini gözlerinin içine sokmalarına tahammülleri yoktu. Ruhlarının çalındığına inanıyorlardı ve geriye tek kalan şey ruhları idi, bunu da korumak adına hiç bir yabancı ile iletişime geçmiyorlardı. Ben sanki orada değildim, yoktum ben. Çocuklarının başının bile benim olduğum tarafa çevrilmesine izin vermiyorlardı. Benim için ilginç bir deneyimdi bu, daha önce hiç yaşamadığım bir şey. Otobüs mola verdiğinde onlarla birlikte büyük kazanların içinde kaynayan, sebze ve etten yapılmış olan çorbadan almak için sıraya girmiş ve tek iletişimim de satıcı kadınla olmuştu, sonrası yine benim için Quechua dilinin gizemli seslerindeki sessizlikti.

Salta’ya gelip otobüsten indiğimde ise bu yerli halk kendi köylerine doğru yol almış ben ise hostelimin yolunu tutmuştum. Kuzeye geldiğimden beri değişmiş olan kokulara, insan çehrelerine, renklere, doğa koşullarına ve tavırlara uyum sağlamaya çalışıyordum.

Gezdiğim bütün Latin Amerika ülkeleri şehirlerinde olduğu gibi burada da İspanyollar’dan kaldığını düşündüğüm geleneksel büyük meydanlardan biri var, 9 de Julio. 16 yüzyılda İspanyollar tarafından kurulan Salta, eski kolonyal binalardan oluşan gezmesi çok kolay bir şehir. Salta ismi, başka bir yerli dil olan Aymara dilinden geliyor “sagta”, anlamı ise “en güzel olan” demekmiş.

Teleferikle çıkalabilen San Bernardo Tepesi var, buradan yemyeşil Salta’ya kuş bakışı bakılıyor. Ben çıkışı teleferikle yaptım inerken ise merdivenleri kullandım. Hostele geldiğimde ise bir hafta önce birlikte otostop yaparak Cafayate’den Cachi’ye kadar gittiğim yol arkadaşım Frazsız Francois ile karşılaştım yeniden. Birlikte gezmeye karar verdik. Salta’da “El Tren a las Nubes isminde bulutlara tırmanan bir tren var. 11 saat sürüyor yolculuk, en güzel noktalarda mola veriliyor. 4220 metre yüksekliğe kadar tırmandığı için de mühendislik harikası olarak kabul edilen bu trende, bir günlük bir tur almak mümkün, ikimizin de yapmak istediği bulutların arasında bu trende seyahat etmekti fakat gişeye gidip fiyatının 600 Peso olduğunu öğrenince ikimizde bu sevdadan vazgeçtik. Onun yerine hostelden iki kişiyle daha anlaşarak, dört kişi olmanın verdiği güçle bu güzergahı yapabileceğimiz bir turu çok daha ucuza satın aldık. Sabah erken saatte gelen arabaya doluştuk ve tren yolunu izleyemeye başladık. Yeşil Salta’yı arkamızda bırakıp yukarılara çıktıkça sadece yeterli yağmur yağdığında yılda 1 cm büyüyebilen, 4 ya da 5 metrelik kaktüslerin yaşlarının yüzden fazla olduğunu öğrendik. Bundan dolayı bu kaktüsler koruma altına alınmış. Aynı zamanda evcilleştirilemeyen “Vicuña” lar otlamaya başladı çevremizde. Bu hayvanların yünleri çok değerli, bu yünden yapılan kıyafetler çok pahalı, nedenini ise bu yünlerin su ve leke tutmaması. Vicuñalar da aynı kaktüsler gibi koruma altında ve avlanmaları yasak.

3000 metreye yaklaştığımızda öğrendik ki burada su neredeyse yok kadar az, gündüzleri sıcak ama akşamları çok soğuk. Yerlilerin yaşam şartları çok zor, elektrik ve su yok, evler ise tezek ve çamur karışımından yapılmış, ısıtma sistemleri yok. Rehberimiz, hükümetin yerlilere verdiği sözleri tutmadığını dile getiriyor. “Değişen bir şey yok.” diyerek devam ediyor, “sömürü tüm hızıyla devam ediyor.”

Salta’ya gelmemin en büyük nedeni Salinas Grandes, yani tuzlanın bulunduğu yeri görmekti. Bu tuzla dünyanın en büyük üçüncü tuzlası ve 212 km² alanı kapsıyor, yükseklik ise 3450 metre. Bembeyaz tuzla uzaktan görünmeye başladığında biz de heyecanlanmaya başladık.

Yola devam edip kıvrılarak daha da yukarıya doğru tırmandık ve sonunda en yüksek noktaya 4170 metreye ulaştığımızda ise nefes almak zorlaştı. Turun son noktası ise “Cerro de Siete Colores” isimli yedi renkli dağları ile meşhur olan küçük bir yerleşim yeri olan Purmamarca idi, çöl manzarası bitmişti ve bu sefer And Dağları’nın nefes kesen rengarenk yeşil, sarı, kırmızı ve mor tonlarında başka bir görsel bir şöleni başlamıştı.

Salinas Grandes’in beyaz dünyasında gözlerimiz kamaşmış, rengarenk Purmamarka dağlarını seyretmeye doyamamış ve belli bir noktadan sonra kaç adet kıvrım olduğunu saymayı bıraktığımız And kıvrımlarından yavaş yavaş aşağıya inerek Salta’ya ulaşmıştık.

Ertesi gün ise sabah erkenden bir sonraki yere yani Tilcara’ya doğru düştüm yola. Otobüsten indiğimde benim gibi tek olan İspanyol Rose ile tanıştık ve birlikte hostel aramaya başladık. Rose, dönüş bileti olmayan gezginlerden ve ülkesinin kendisine ödediği işsizlik maaşı ile gezdiğini anlattı, çoğunlukla bu yolları otostop yaparak alıyormuş.

Bir vadiye kurulmuş olan Tilcara’nın tozlu sokakları atları ile geçen “gaucho” larla, kovboy-çobanlarla dolu. Merkezinde ise el sanatları yaparak yaşamını sağlayan insanların kurduğu çok güzel bir pazar var. Tilcara’nın çevresi, kaktüslerle dolu olan kahverengi dağlarla çevrili. Burası İnka öncesi dönemde ve İnka döneminde önemli bir konumdaymış, şehrin en yüksek noktasında ise ismini Quechua dilinden alan “Pucara” ya ait kalıntılar var.

Sıra 2700 metre yükseklikteki zamana meydan okuyan ve geçmişte yaşayan Iruya’ya gitmeye gelmişti, Rose’un da planı oraya doğru gitmekti ve birlikte bindik otobüse. Bu sefer otobüsten yana şansımız yoktu, çünkü ilk otobüsün frenleri patladı. Rose bana “ Merak etme şimdi bu otobüste bulunanlardan en az 5 kişi freni tamir etmeye talep olacak. Arjantinliler, eski arabalara olan ilgilerinden dolayı tamir işlerine de çok yatkınlar” dedi.

Gerçekten de öyle oldu, 1 saatlik dışarıda donarak beklediğimiz süre içerisinde frenler kollektif bir çalışma ile tamir edildi. Ancak 1 saat sonra yeniden arızalandı. Biz de Rose ile beraber, yoldan geçen başka bir otobüse bindik fakat yarım saat sonra onunda tekerleği patladı. Iruya’ya ulaşmak pek kolay değil, mesafe çok kısa olsada asfalt yolda değilde geniş vadilerin arasından, kıvrıla kıvrıla patika yollardan gitmek gerekiyor. Devamlı otobüsler durarak yolcu alıyorlar, çevreye baktığımda yerleşim yeri göremiyorum ve “bu insanlar kim bilir nereden yürüyerek buraya kadar geldiler?” diya merak ediyorum. Bir dağın tepesinde birilerini indiriyorlar ve yürümeye başlıyor insanlar, dondurucu soğukta ama yerleşim yeri yine göremiyorum.

Neyse ki şansımıza aslında çok da fazla araç geçmeyen bu yolda, otobüsümüzün tekeri tamir edilirken bir kamyoneti durdurabildik ve sonunda Iruya’ya ulaştık. Iruya masal köyü gibi bir yer, vadinin ortasıda mavi kilisesi ile karşıladı bizi. Tek katlı ve kerpiçten yapılmış evlerle çevrili, çevresinde ise başka kızılderili yerleşim yerleri var.

İnka torunları olduklarını düşündüğüm, yüzlerinde güneş yanığı lekeleri olan, koyu tenleri, simsiyah parlayan saçları ve sokaklarda yükseklikten hiç etkilenmeyerek deli gibi koşuşturan çocuklarıyla tam bir masal köyü. Buraya gelebilmek için çektiğimiz acılara değmişti. Üstelik kalacak yer bakınırken komün olarak burada yaşayan hippilerin bizi kendi kaldıkları yere davet etmeleri ve yemek masrafına katkıda bulunmamız karşılığında burada kalabileceğimizi teklif etmeleri üzerine daha da bir keyiflenmiştik. Burada boş olan bir evi işgal etmişler, kalanlar devamlı değişiyor, el emeklerini satarak gezenlerin, gezmeyi yaşam şekli haline getirmiş olanların kulaktan kulağa birbirlerine duyurdukları bir ev. Üç gün geçirdik burada, daha sonra Rose ile yeniden buluşmaya söz vererek ayrıldık. O, Şili’ye doğru düştü yola, ben ise sınır tanımayan bu gezginlerden üç tanesi ile yola düştüm. Hedef, bulutlara daha da yakın olabileceğimiz Bolivya sınırındaki, benim Arjantin’deki son noktam Yavi.

Teşekkür ediyorum bundan önceki yazımda sesime ses verenlere.....

Salta

2010-10-31T10:01:00.000-07:00

Salinas Grandes Turu

2010-10-31T09:56:00.000-07:00

Yedi Renkli Dağlarla Çevrili Purmamarca

2010-10-31T09:24:00.000-07:00

Tilcara

2010-10-31T09:18:00.000-07:00

Masal Köyü Iruya

2010-10-31T09:12:00.000-07:00

Rengarenk Dağlarla Randevu!!!

2010-10-05T16:24:00.001-07:00

Arjantin’in kuzeyinde gezmek istediğim 8 şehir var. Günlerdir okuma yapıp araştırdım, diğer gezginlere rotalarını sordum, gitmiş olanların listeme ekledikleriyle beraber Kuzey Arjantin rotamı belirledim. Rengarenk dağlarla çevrili bir yere doğru yol aldığımı, bütün Arjantin gezim boyunca İtalyanlara ya da İspanyolllara benzeyen Arjantinli çehresinin burada değişeceğini biliyordum. Bolivya’ya girmeden benim için hazırlık olacaktı Kuzey Arjantin.

Puerto Iguazu şehrinden bindiğim otobüsle uzun ama gerçekten çok uzun bir yolculuk yaparak Tucuman’a vardım, tam bir gün sürdü yolculuk. Müzik dinlemekle, kitap okumakla, pencereden dışarıyı, akıp giden manzarayı seyretmekle geçen tam 1 gün. Artık bu uzun yolculuklar daha keyifli hale gelmeye başladı bana, eğer 8 saatten az süren bir yolculuk yaparsam sanki yarım kalıyor bu zevklerim.

Tucuman’a gece geç sayılmayacak bir saatte vardım. Gideceğim hostale hangi otobüs ile gidildiğini ve otobüsün nereden kalktığını öğrendim. Otobüse bindiğimde şoförün şişmiş olan yanağından anladım ki koka yaprağı çiğniyor. Daha önce gezdiğim Latin Amerika ülkelerinde koka yaprağı tüketimi görmedim fakat yükseklik, Bolivya’ya doğru ilerlerken yavaş yavaş artacağı için koka yaprağı çiğneyenlerle daha çok karşılaşacağımı biliyordum. Hatta ben de yükseklik hastalığına yakalanmamak için onlarla koka yaprağı çiğneyecektim belki de. Daha önce Tucuman’ın çok güvenli bir yer olmadığını duymuştum, hostalde tanıştığım İngiliz William’ın başına gelen olayı da dinleyince sabah buradan ayrılmaya karar verdim. Bütün Güney Amerika’yı otostopla gezmeyi planlayan William’a buraya kadar bir şey olmamış, bu biçimde 5 ay gezmiş. Şansızlık bu ya burada, William’ı otostop yaparken bir motosikletli soymuş. Yolda kendisini götürecek araç için beklerken önünde duran motosikletli cebimde silah var diyerek hem büyük hem de küçük sırt çantasını alıp gitmiş, cebinde az bir parası ve gitarı ile kalakalmış. Evden gelecek olan evraklarını ve ailesinin göndereceği parayı bekliyordu, daha dönüşüne aylar olduğu halde o kadar çok morali bozulmuş ki biletini öne alarak geri dönmeye karar vermiş. Ben bunu bir işaret olarak aldım, bir sürü kişi “dikkatli ol” diyerek uyarmıştı. Ben de Tucuman’dan ayrıldım çünkü tek gelmiştim buraya ve hostelde de bizden başka kalan yoktu, yol arkadaşı bulamadım ve gururuma yediremesem de Mercedes Sosa’nın doğduğu şehir olan Tucuman’dan şansımı zorlamamaya karar vererek ayrıldım. Aynı zamanda yazmadan edemeyeceğim Tucuman benim için gelinmesi gereken bir yer idi çünkü çok severek dinlediğim efsane Atahualpa Yupanqui’nin müziğinin şekillendiği yer burası. Hatta ben O’nun Tucuman’lı olduğunu zannediyordum ama burada öğrendim ki kendisi Buenos Aires’li ama çocukluğu burada geçmiş ve yerlilerin geleneksel müziklerini ve zor yaşam şartlarını gitarıyla ve kendi tarzıyla buluşturup milyonlara ulaştırmayı başarmış dev bir müzisyen.

Arjantin’de, Patagonya’dan sonra Tucuman’da dahil olmak üzere hep büyük şehirlere gitmiştim, biraz küçük yerleşim alanlarına gitmek istiyordum. Bunlardan biri olan Tafi Del Valle’ye geldiğimde de ne kadar doğru bir karar vermiş olduğumu anladım. Büyük şehirler boğuyor beni, daha çok tek başıma kalıyorum, oysaki küçük yerleşim yerlerinde insanlarla tanışmak, dostluk kurmak ya da yeni yol arkadaşları edinmek daha kolay oluyor. Tafi Del Valle 2000 metre yükseklikte ve bir vadi içerisine kurulmuş. Lamalar burada keyiflerine göre istedikleri yerlerde otluyorlar. Yüksekliğin artması ile birlikte bitki örtüsü ve iklim inanılmaz biçimde değişti birden. Sadece 2000 metre ve üstünde yetişen ve G.Amerika’ya özgü olan “Cardones” isminde bir çeşit kaktüsle doldu her yer. İklime aynı zamanda da yüksekliğe de uyum sağlamam gerekiyor burada, gündüzleri hava çok sıcak ama akşamları bunun tam tersi oldukça soğuk.

Bisiklet kiralayarak hem Tafi Del Valle’yi hem de yakınındaki yerleşim yerlerini gezdim. Sakin ve huzurlu geçen iki günden sonra Arjantin’in şarap yapımıyla ünlü Cafayate isimli şehrine gitmek üzere hostelden tanıştığım iki Canadalı kızkardeş ile birlikte yola çıktık ama önce yol üzerinde bulunan Quilmes harabelerine uğradık.

Tur rehberlerinin yaptığı açıklamalara kulak misafiri olduğum ve rehber kitaptan öğrendiğim kadarı ile Quilmes hakkında size biraz bilgi vermek istiyorum. Arjantin’in en geniş korunmuş harebesi olan Quilmes’in tarihi M.S. 1000 olarak tahmin ediliyor. Zamanına göre 5000 kişi gibi oldukça büyük bir nüfusa sahip olan Quilmes, İnkalar’dan kendilerini saklamayı becerebilmişler ama İspanyollar karşısında aynı şansa sahip olamamışlar. 1665 yılında Alonso Mercado y Villacorta yönetimindeki ordu bu şehri kuşatmış; sonrasında da şehrin su ve gıda kaynaklarına ulaşmalarını engellemişler. Bir yıldan fazla İspanyollar’a direnen Quilmes Kızılderilileri sonunda pes etmek zorunda kalmış ve komutan ancak şehri terk etmeleri karşılığında hayatlarını affedebileceğini bildirmiş. Teklifi kabul etmek zorunda kalan son 2000 Quilmes yerlisi, Kuzey Arjantin’de bulunan yerleşim yerinden İspanyollar’ın belirlediği Buenos Aires’te ki yerleşim yerine kadar olan yolu yani 1000 kilometreyi yürümek zorunda bırakılmışlar. Tabii ki bir çoğu bu uzun yola dayanamayıp açlık ve susuzluktan dolayı ölmüş. Hatta acımasız İspanyol askerleri tarafından ölenler, bir bir kaydedilmiş fakat hiçbir şekilde gıda ya da su yardımı yapılmamış, sadece ölmeleri seyredilmiş.

Bu arkeolojik alanda sosyal sınıfların nasıl ayrıldğını net bir biçimde görebilirsiniz. Şef, 40 muhafızla birlikte şehrin bulunduğu dağın tepesinde yaşarmış, burası yaklaşan düşmanı belirmek için stratejik açıdan da oldukça önemiliymiş. Orta sınıf ise dağın biraz daha aşağı bölmelerinde, nüfusun çoğunluğunu oluşturan halk ise vadide yaşarmış. Aynı şekilde sosyal ayrım mezarlarda da görülüyor. Kuzey Arjantin’de hala eski yöntemleri kullanarak yaşayan ve Pachamama’ya (pacha: yeryüzü - mama:anne) inanarak, batıl inaçları olan bir çok kızılderili var ve beyaz ya da batılı insanlarla temas haline geçmekten; özellikle fotoğraflarının çekilmesinden hiç hoşlanmıyorlar. Saygı duyuyorum ve ten rengimden dolayı benden uzak durmalarını anlayabiliyorum, yıllarca çektirilen onca acıdan sonra anlamamak mümkün değil zaten.

Quilmes harabelerini gezdikten sonra yola devam edip Cafayate’ye geçtik. Canadalı kız kardeşler konforlu bir hostel arayışına girdiler, ben de en ucuz olanının. Tam hostel bakınırken, bir günlük ücretsiz şarap evleri turunu promosyon olarak veren, El Balcon isimli hostelde kalmaya karar verdim. Buraya gelmemin nedeni hem şarap bağlarını ve fabrikalarını gezmek hem de Cafayate’nin rengarenk Quebrada de Cafayate ismi verilen dağlarını, vadilerini görmek idi.

İlk gün ücretsiz olan şarap bağları ve fabrikaları gezisine katıldım. Her fabrikada ikram edilen güzel şarapların etkisiyle hostelde kalan diğer gezginlerin ve benim üzerime hoş bir çakırkeyiflilik geldi. Arjantin’de durum bu olunca akşam mutlaka bir “asado” yani mangal yapılıyor. Gezi sonrası bir kasaba uğrayıp kilolarca lezzetli Arjantin eti aldık, zaten çantalarımızda fabrikalardan almış olduğumuz şaraplar da vardı ve akşam hepimiz hem ete doyduk hem de Cafayate’de olmanın tadını çıkararak şarap ziyafeti çektik.

Bir sonraki gün aynı grupla birlikte yani bir İtalyan, bir Hırvatistan’lı, 5 Arjantinli, 2 Fransız ve bendeniz Quebrada’ya doğru düştük yola. Şili’de iken San Pedro de Atacama’ya gittiğimde renkli dağları görünce nutkum tutulmuştu fakat burada doğa aşmış kendisini, ilk defa bu kadar farklı renkte dağ görüyorum, ne kadar güzeller. Sadece renkli olmaları değil aynı zamanda rüzgarın bir heykeltraş özeniyle yonttuğu bu kayalar bana yine sanki başka bir gezegendeyim gibi hissettirdi. Özellikle kırmızının baskın olduğu kayalar, yeşille, sarıyla,maviyle ve krem rengiyle dans ediyorlar burada, tam gözlerimin önünde. Rehberin anlattığına göre bu kırmızı kayalar demirmiş, sarı olanlar sülfür ve mavi olanlar da krom barındırdıkları için bu renktelermiş. Dikkatlice baktığınızda deniz yosunlarını da görebiliyrsunuz burada, önceden deniz suyu ile kaplıymış burası. Hele hele şeytan boğazı denilen bir yer var ki akıllara ziyan, katmanlar biçiminde tapeye kadar yükselen kayalar kocaman bir delik oluşturmuşlar.

Sonraki durak ise Cafayate’nin 150 km kuzeyinde bulunan Cachi ama buraya ulaşmak pek kolay değil. Direk Salta’ya geçebilirdim ama herkes Cafayate-Cachi arasındaki yolun muhteşem olduğunu söyledi, biraz zorlu bir yolculuk olacaktı bu. Ünlü Ruta 40’ın bir kısmını otostopla geçmek zorundaydım, çünkü tam yol üzerindeki iki yerleşim yerinin arasında otobüs seferleri yok. Durum böyle olunca benim gibi bir çılgın aramaya başladım ve Fransız Francois’in de benim gibi bir planı olduğunu duyunca O’na katılmayı teklif ettim, tek başıma çıkmaya korkuyordum. Cachi’den sonraki yerleşim yeri olan Angastaco’ya kadar otobüsle gittik. Bizim gibi aynı rotayı yapmayı planlayan bir İngiliz çiftle de otobüste tanıştık. Angastaco’da, Ruta 40 çıkabilmek için ilk otostop deneyimimiz bir çöp kamyonunun arkasında sonlandı, fena bir başlangış değildi. Sonrasında sadece yarım saatte bir geçen arabalar karşısında 4 otostopçunun pek bir şansı yoktu. Belliki bizim gibi şapşal turistleri ya da gezginleri, yoldan toplayarak diğer yerleşim yerine yani Molinos’a kadar götürerek, ek gelir sağlayan birisinin gelip bizi yoldan toplaması ile Molinos’a ulaştık. Tam Molinos’ta otobüs aramak üzereydik ki bir Alman çift kiralamış oldukları arabaları ile önümüzde durup bize Cachi’ye nasıl gidilebileceğini sordu, sonunu tahmin edebileceğiniz gibi hepimiz bu arabanın içine doluştuk. İşte böylece bu otostop macerası da mutlu bir sonla bitti. Hep beraber akşam yemeği yedik ve bu küçücük yerde çok ucuza çok güzel bir hostel bulduk.

Salta eyaletinde bulunan Cachi küçücük bir dağ kasabası, ismi buradaki yerlilerin konuştukları dil olan Quechua (keçhua diye okunuyor) dilinden geliyor ve anlamı tuz demekmiş. Etrafı kar zirveli dağlarla kaplı olan bu yerde kendinizi Arjantin’de gibi hissetmeniz mümkün değil. Yüksekliği 5000 metreye ulaşan dağlara dağılmış olan tüm nüfusun çoğunluğunu kızılderililer oluşturuyorlar. Kolonyal İspanyol mimarisine sahip olan bu sevimli yerde hostelde kalan iki bisikletliyle dosluk kurdum bu sefer. Bu insanlara çok hem de çok imreniyorum, hadi aldıkları mesafeyi geçtim ama bu yükseklikte, güneş batar batmaz bu soğukta ya da gündüzleri bu yakıcı sıcakta pedal çevirmek hiç hem de hiç kolay değil. Biri Avusturalyalı diğeri ise Belçikalı olan bu cesur yüreklerle iki keyifli gün geçirdim ve sonra Salta’ya gitmek için vedalaştım.

Bu yazıyı okuyanlardan bu sefer değişik bir ricam olacak, en azından adınızı bırakın, var mı oralarda bir yerlerde bunları okuyan yoksa ben kendi kendime mi yazıyorum bunları????? Hu huuuuuuuu, kimse var mı orada ??????

sevgiler....

Tafi Del Valle

2010-10-05T16:21:00.000-07:00

Quilmes

2010-10-05T15:37:00.000-07:00

Cafayate

2010-10-05T15:32:00.000-07:00

Quebrada de Cafayate

2010-10-05T15:22:00.000-07:00

Cachi - Ruta 40

2010-10-05T15:15:00.000-07:00

Aynı güne üç ülke ve Iguazu Şelaleleri sığar mı?

2010-09-16T20:08:00.000-07:00

Buenos Aires’ten ayrıldım ve 18 saat süren bir yolculuktan sonra Arjantin’in Puerto Iguazu kentine ulaştım. Şimdiye kadar uçak yolculukları da dahil olmak üzere yaptığım en konforlu yolculuk da bu 18 saat içerisinde oldu. Biletimi almaya gittiğimde kendime bir kıyak çekip şimdiye kadar kullanmadığım 160 derece yatabilen yatakları olan (Cama deniliyor) üstelik şarapla birlikte sıcak yemek servisinin yapıldığı otobüs biletlerinden almaya karar verdim. Arada sırada insanın kendini şımartası geliyor, biliyorum ben bu şımartma konusunu biraz abarttım, farkındayım.

Sevimli ve küçücük Puerto Iguazu şehrine varır varmaz kalacağım hosteli bulup yerleştim. Aşağı yukarı 60 yaşlarında olan Angelo’yla da burada tanıştım. Emekli olmuş çocuklarını evlendirmiş ve kulakları iyi duymadığı için devletin O’na sağladığı ülke içinde ücretsiz seyehat edebilme imkanını kullanıyor ve şimdiye kadar gidemediği yerlere gidiyor. İngilizcesi hiç yok benim İspanyolcam ise basit gündelik konuşmaları idare edecek kadar olsa da beraber şelaleri gezmeye karar verdik. Gayet iyi anlaştık, İstanbul’a gelip beni ziyaret edeceğine dair söz verdi, ben de O’na boğazda balık ve rakı sözü verdim.

Bu bölgede toplam 275 şelale var, 250’si Arjantin tarafında, 25 tanesi ise Brezilya’da. Bu şelaler ve Parana Nehri, Brezilya ile Arjantin arasındaki ülke sınırını çiziyor. Iguazu, diğer şelalerle karşılaştırıldığında toplamda 2.700 metrelik genişliği ve 80 metre yüksekliği ile ‘dünyanın en muhteşem ve büyüleyici şelaleri’ ünvanını sonuna kadar hak ediyor. Bu bölgenin diğer bir özelliği ise Paraguay, Arjantin ve Brezilya’nın birbirine sınırlarının olduğu bir yer ve isterseniz aynı gün içerisinde 3 ülkede de bulunabilirsiniz. Iguazu ismi, Paraguay ve Bolivya’nın yerli dili olan Guarani dilinden geliyormuş, anlamı ise ‘büyük su’

Önce bütün şelalerin yanyana dizilmiş hallerini görebilmek ve bu zevki yaşamak için Brezilya tarafını ziyaret etmeye karar verdik. Sabah erkenden kalktık, otobüs durağına gittik ve Arjantin’den çıkışımızı yaptık, Brezilya tarafına geçtik. Birden her şey değişti, uzun zamandır sadece İspanyolca olan tabelalar artık Portekizce oldu, insan çehreleri değişti.

Iguazu Ulusal Parkı’na geldik, giriş ücretini ödedik, parkın haritasını aldık. Üstü açık otobüse binip yağmur ormanında ilerlemeye başladık ve bir süre gittikten sonra inip yürümeye başladık. Brezilya tarafı, Arjantin tarafındaki şelalerin hepsini gördüğü için sağladığı panoramik görüntüyle yürümeyi zorlaştırıyordu çünkü her adımda şelaleler bir öncekinden daha muhteşem görüntüler sunuyordu. Garganta del Diablo'ya (Şeytanın Boğazı) geldiğimizde ise ne Angelo ne de ben kıpırdayamaz duruma gelmiştik. Üstelik kulakları çok iyi işitmeyen Angelo için yaklaştıkça dökülen tonlarca suyun çıkardığı ses –benim için o sesler, dünyanın en güzel müziği idi o an- O’nu çok etkilemişti. Şelaleri daha iyi hissedebilmemiz için yapılmış olan parkurda yürüyüpte en uca yaklaştığımızda düşen damlalarla ıslanmaya başlayınca, her şeyi bırakıp dans etmeye başladık. Yalnız değildik, bizimle birlikte çocuklar gibi çığlıklar atan, dans eden ve zıplayan diğer ziyaretçilerle birlikte sadece dakikalar içerisinde sırılsıklam olduk ama çok eğlendik, şelalenin enerjisi içimizi doldurdu.

Sanki şelale bitmek üzere olan pillerimizi şarj etmişti ve “madem bu kadar yakınız, hadi bir de Paraguay’a geçelim” dedik. Parktan bir otobüse bindik ve Parana Nehri üzerinde kurulmuş olan Dostluk Köprüsü’ne geldik. Bu köprü, Paraguay ve Brezilya’yı ayıran sınır görevini görüyor, üstelik köprü üzerinden yürüyerek geçiliyor ve birden Paraguay’da oluyorsunuz. Yolunuz buralara düşerse ve Paraguay’a bu biçimde geçerseniz, boşuna bir sınır görevlisi aramayın çünkü geçiş sanki serbest, hiçbir kontrol yok. Köprü ise tam bir curcuna; bisikletliler, motorsikletliler, büyük naylon torbalarla alışveriş etmiş ve Brezilya’ya ya da Arjantin’e dönen insanlar, çocuklar ve köpekler ile dolu tıklım tıklım bir köprü. Öyle bir köprü ki beni bitiminde karşılaşacağım ilginç görüntüye hazırladı. Bir alışveriş çılgınlığının yaşandığı yere gittiğimizi biliyordum ama bu kadarını beklemiyordum. Köprü bitip de Ciudad Del Este isimli şehre ulaştığımızda biz de artık bu çılgınlığın içerisindeydik. Ciddi anlamda hiç bir kuralının olmadığı, vızır vızır trafiğin işlediği caddelerde, karşıdan karşıya geçmek başlı başına bizim için, özellikle Angelo için, başarılması güç bir görevdi. Bir çok ünlü markanın çok ama çok ucuz ürününün satıldığı bu yere büyük alışveriş merkezleri kurulmuş. Her birinin önünde ise silahlı hatta kalaşnikoflu adamlar nöbet tutuyor. Yanlarında ise bakmadan geçemeyeceğiniz dünyalar güzeli kızlar müşterileri içeriye çekmeye çalışıyorlar. Reklam tabelaları gözümüzün içine girmekle kalmıyor resmen içimize işliyordu ve bizi kendi alışveriş merkezlerine çekmeye çalışanlar ise bir türlü peşimizi bırakmıyordu. Hiç bir yerde bu kadar çok dükkan, alışveriş merkezi ve bu kadar çok reklam panosunu görmedim. Çok ama çok çirkin bir yer bence ama pişman değilim gittiğime, edinilmesi gereken bir deneyim. Kapitalizmin korkunç yüzü burada bütün utanmazlığı ile sinsi sinsi kocaman bir surat olarak gülümsüyor. Konuşuyor aynı zamanda ve diyor ki “Eğer bu pahalı markaları alamıyorsanız, sizin için aynı markanın taklitlerini yarattım, bunları alın kimse gerçeği ile kopyası arasındaki farkı anlamayacak. Al, daha çok al, daha çok şey satın al. Hem de markası olsun ki insanlar bunu karşılayabilecek kadar imkanın olduğunu düşünsünler, sende bu sahte güven ile başka bir insan olacaksın, sahte ama başka birisi.” Kara para aklanan yer olarak biliniyor burası, vergi ve gümrük alınmıyormuş burada satılan mallardan. Biz bu alışveriş şehrini hiç sevmedik ve bu şehirde Paraguay’a ait hiç bir şey bulamayacağımızı anlayıp Arjantin’e dönmeye karar verdik. Güvenli olmadığı için burada hiç fotoğraf çekemedim en çok da buna üzülüyorum, bu tabloyu paylaşmak isterdim sizlerle…

Ertesi gün planımız belli idi, tam bütün bir günü alacak olan Arjantin tarafındaki şelaleleri gezecektik. Sabah çok erken düştük yola, kolay değil yaklaşık 3km byunca sıralanmış olan şelalerin görebildiğimiz kadarını görmek istiyorduk. Şelaleler dışında burası tropik orman olmasından dolayı biyolojik açıdan büyük bir zenginlik sunuyor. Sadece kuş türü olarak 450 tür kuş varmış, gerisini siz düşünün. Parkın içinde bulunan bir trenle Garganta del Diablo’nun (Şeytan Boğazı) bulunduğu yerin başlangıcına geldik. Şelaleri daha iyi özümseyebilmek için burada da üzerinde yürüyebileceğiniz parkurlar var. Bir önceki gün buraya karşıdan bakarken şimdi parkur üzerinde yürüdükçe sanki içindeymişiz gibi hissetmeye başladık. Öğle yemeği molası verdiğimizde ise dünyanın en sevimli hayvanlarından olan uzun burunlu karınca yiyenlerle tanıştık. Bu karınca yiyenler, insanlara çok alışık olduğu için yanınıza kadar gelip çantanızda yiyecek varsa çantayı açıp ufak hırsızlık yapmaları ile ünlüler.
Günün geri kalanı irili ufaklı diğer şelaleri ziyaret ederk geçirdik ve müthiş bir mutlulukla geri döndük hostelimize… Ertesi gün ise benim için 23 saatlik bir yolculuk başladı, Arjantin’in kuzeyinde yer alan Tucuman’a doğru…

Sevgiler….

Iguacu - Brezilya

2010-09-16T19:49:00.000-07:00

Iguazu - Arjantin

2010-09-16T19:35:00.000-07:00

Kalpten Gelen Nağmeler

2010-09-03T14:22:00.000-07:00

Kulağımda Astor Piazolla ve Gardel’in tango ezgileriyle, Cordoba’dan çıktım yola ve uzun süren bir gece yolculuğundan sonra “İyi Havalar” anlamına gelen Arjantin’in başkenti Buenos Aires’e ulaştım. Tangoyu çok severim ve bu müziği her dinlediğimde kendimi Buenos Aires’te bu müziği yapan sokak sanatçılarını dinlerken ve seyrederken hayal etmişimdir. Çok istemiş olmama rağmen hiç bir zaman tango dansını öğrenemedim ama tango müziğini hep keyifle dinledim. Peru vizesi almak için güzergahımda daha sonra yer almasına rağmen Buenos Aires’e geldim fakat yeniden geleceğim için görmek ve yapmak istediklerimin çoğunu bir sonraki gelişime bıraktım.

Üniversitedeyken klasik gitar çalmayı çok istemiş ve bu aşk uğruna bir de gitar almıştım. Kısa bir süre sonra ise bu konuda kabiliyetsizliğim ortaya çıkmış, ben de bu sevdadan istemeyerek vazgeçmiştim. Bu işi layıkıyla yapan bir çok insanla tanışmış ve dostluk kurmuş olmam ise yanıma kar kalmıştı ve bu sayede gitardan hiç kopmamıştım.

Bu dostlardan biri olan Serkan, yıllar önce Arjantin’e gelmiş Türk bir gitarist ve besteci, buraya bu kadar erken gelişimin sebeplerinden birisi de kendisi idi. Serkan ile yazışıyorduk, geleceğimi biliyordu ve tabii ki buluşacaktık. Buenos Aires’e, O’nun konserinden bir gün önce gidecektim. Yıllardır görmediğim arkadaşımla buluşacaktım ve bir de konserini izleyecektim daha ne olsun. İspanyolca’yı ana dili gibi öğrenmiş, buraya yerleşmiş, müziğini yapıyor, çok mutlu ve Buenos Aires’i çok seviyor. Buluştuğumuzda bir süre bir tutukluk yaşadık ama daha sonra Buenos Aires’in geniş caddelerinde uzun yürüyüşler yapıp, eski günlerden, ortak arkadaşlardan, Türkiye’den ve Arjantin’de yaşamanın nasıl bir deneyim olduğundan konuştuk.

Serkan 20 yaşında başlamış gitar çalmaya, Adana’da yaşarken ve sanatla hiç bağlantısı olmayan bir iş yaparken. Kendini ifade edeceği bir yol arayışı içerisindeyken gitar ile bir ömür boyu sürecek tutku başlamış aralarında. Hiç öğretmeni olmamış, hep kendi çalışmış, çok çalışmış. Şu anda yaptığı müziği, Türk müziğinden, Jaza, kasik müzikten, Latin Amerika müziğine kadar her türlü kaliteli müziği dinleyerek beslemiş. Buenos Aires’te yapılan ve dünyanın en önemli festivallerinden biri olan “Guitarras del Mundo”ya davet edilmiş, daha sonra da Latin Amerika Müziği’ne duyduğu ilgiden dolayı burada yaşamaya karar vermiş. 2006’dan 2010 yılına kadar her yıl Arjantin’de yapılan bu festivalde kendi müziğini sergilemiş.

Merak ediyorum, insan nasıl adapte olur başka bir ülkeye, zor değil midir bu kadar uzaklarda yaşamak? Özlemez mi insan yıllardır ait olduğu toprakları, içinde doğup büyüdüğü kültürü? Sekan’ın cevabı beni hiç şaşırtmıyor “geldiğim günden itibaren müzikle o kadar meşgul oldum ki, adapte olma sürecinin farkına bile varamadım.” Galiba tutku denilen şey böyle bir şey olsa gerek. Serkan’ın müziği kişisel bir tarz, kendine has karakteristikleri var, kimsenin müziğine “Fusion” demesini istemiyor, onun için her tür müzik “Fusion”. Yaptığı müziğin; Jazz, klasik müzik, etnik müzik, modern müzik, Latin Amerika müziği ya da Türk müziğinden uzak olduğunu ama bu tarzların her birinden elementler taşıdığını ve kendi kişisel müzik tarzını yarattığını söylüyor.

7 telli gitar ile Arjantin folklor müziğini çalıyor hatta bu müziği besteliyor. Her zaman Arjantin folklor müziği, diğer Arjantin müziklerinden daha fazla ilgisini çekmiş. Müzik anlamında çok zengin ve sade buluyor ve bu müzik türünün kendisine beste yaparken kullanabileceği bir çok fikir verdiğini söylüyor. Arjantin ve Türk folklor müziği arasında bir benzerlik olup olmadığını sorduğumda ise dünyadaki tüm folklor müzikleri arasında bir ilişki olduğunu ve doğrudan oranın halkından geldiğini, oranın köyünden, yaşamından, manzarasından ve alışkanlıklarından çıktığını dile getiriyor. Hepsinin sade ve güzel olduğunu söylüyor.

Türkiye’de uluslararası müzik festivallerinde çalmış, Brezilya’da bir çok şehirde önemli konserlerde sergilemiş hünerlerini. Arjantinin en önemli müzik şirketlerinden biri olan EPSA ile sadece kendi eserlerinden oluşan iki albüme imza atmış; "Paisajes de Infancia (Çocukluktan Manzaralar) 2008" ve "Descalzo (Yalnayak) 2010". Aynı zamanda tüm müziğini kendisinin bestelediği "Bosphorus" adlı grubun da kurucusu.

Size Serkan’ı dinleyebileceğiniz linkler ve tüm bestelerinin yayınlanmış notalarının adresini vermek istiyorum, sizler de O’nun müthiş müziğinin keyfini çıkarabilin diye;

Bir konserinden video; (Buenos Aires); Dúo Bosphorus “Silencio Horizontal” http ://www.vimeo.com/12419966">http://www.vimeo.com/12419966

“Guitarras del Mundo” (Buenos Aires) festivalinde Aşık Veysel'in bir parçasını yorumluyor; “Dost çevirmiş yüzünü benden”;
http://www.youtube.com/watch?v=wgtyvR7FO7g

Eserlerinin Buenos Aires te yayımlanmis notaları;
http://www.epsapublishing.com/serkan_yilmaz#2

Dönelim benim hikayeme, Buenos Aires’te kaldığım süre boyunca Serkan’ın dünyalar güzeli kız arkadaşının evinde misafir oldum ve hemen hemen şimdiye kadar kaldığım bütün evlerde olduğu gibi burada da kendimi evimde gibi hissettim. Bir arkadaş grubu ile bir akşam toplanıp Türk yemeği yapıp yedik ve Serkan’ın çok özlediği etli fasülye yemeğini yaptığımda tabaklar dolusu yiyişini büyük bir keyifle izledim, bir sonraki ziyaretimde karnıyarık yapacağıma dair söz verdim, bu da kendimce O’na bana bu güzel anları yaşatmanın bir hediyesi olsun istedim.

Peru vizesi için başvuruda bulundum, büyükelçiliğe sabah erkenden gittiğimde gördüğüm manzara ise vize alıp alamayacağım konusunda beni endişelendirdi, elçiliğin önünde sabahın erken saatinde toplanan kalabalık sokağa taşmıştı. Hepsi Perulu olan ve kendi ülkelerinde değil de ekonomik nedenlerden dolayı burada yaşamaya çalışan bu insan kalabalığını içinde gerekli evrakları edinip, bunları doğru doldurup, doğru yere ulaştırmam gerekiyordu ama bütün açıklamalar İspanyolca idi ve İngilizce bilen kişiye ulaşabilmem için evrakları doldurmam ve sıramı beklemem gerekiyordu. Tam bir gün süren günün sonunda bütün işlemleri halletmiş ve evraklarımı pasaportla birlikte teslim etmiş ve iki gün sonra vizemi alabileceğim öğrenmiştim. Bu haber sonrası bütün gün ayakta beklemiş olmamın ve yorgunluğun bir önemi yoktu tabii. 2 günüm vardı Buenos Aires’te, ben daha çok zaman ayırmak istemiştim ama zaten dönüşüm buradan olacağı için gerçek keşfi sonraya bıraktım.

Canım arkadaşım Serkan’ın konserini büyük bir gururla dinledim, hele hele Türk ezgilerini duyunca, bizlere özgü olduğunu düşündüğüm bir duygusallıkla, akan gözyaşlarıma hakim olamadım. Kimseler görmesin diye de elimden geldiğince sakladım ağladığımı, bu da bize özgü bir durum ne de olsa, duygusallığı saklamak, zayıflık göstergesi diye öğretmişler ne de olsa çocukluğumuzda ve kimseler bilmemeli zayıf noktaları. Ne zayıflıktı beni ağlatan ne de özlem, beni bu kadar duygusallaştıran Serkan’ın gitarından, kalbinden çıkan namelerin içimde bir yerlerdeki anılara dokunması ve bu anıların bu nağmelerde yaşıyor olması idi, mutluluk gözyaşlarıydı bunlar.

Oldukça keyifli, güzel, bol sohbetli geçen Buenos Aires günlerinden sonra Peru vizemi de almış olmanın verdiği mutlulukla, yine çok uzun sürecek olan bir yolculukla dünyanın en görkemli şelalesini görmeye Iguazu’ya doğru düştüm yola. Bu hikayede bir sonraki yazıya.

Müzik dolu geçsin günleriniz, sevgilerle….

Rengarenk Buenos Aires

2010-09-02T17:57:00.000-07:00

Tarihi Buenos Aires

2010-09-02T17:54:00.000-07:00

Anarşist Buenos Aires

2010-09-02T17:51:00.001-07:00

Sokak Sanatçıları

2010-09-02T17:41:00.000-07:00

Elveda Patagonya

2010-08-21T06:18:00.000-07:00

Şili’de meydana gelen deprem dolayısı ile Pucon’a gidememiştim. Şimdi bu kadar yakınken, üstelik diğer gezginlerden sıcak su termallerinin methini bu kadar duymuşken, Pucon’a gitmemek olmayacaktı. Ayrıca, son bir kez Şili’de bulunmak fikri de çok hoşuma gidiyordu, sevmiştim ne de olsa Neruda’nın uzun ince ülkesini. Şarapları ile ünlü Arjantin’in Mendoza kentine gitmek için de Pucon’a gelmek ve buradan gitmek daha hesaplı olacaktı, hem de Pucon’u görmüş olacaktım. Patagonya’ya da buradan veda edecektim. Yol arkadaşım İlay ile birlikte, Arjantin’in Junin şehrinden yağmurlu bir günde otobüse bindik ve Pucon’a geldik, böylece bir kere daha Şili topraklarına ayak basmış oldum.

Pucon, Patagonya Göller Bölgesi’nde, yüce Villarica Volkan Dağı’nın eteklerinde kurulmuş oldukça turistik bir yer. Turistik kelimesini negatif algılamayın, bu Pucon’a haksızlık etmek olur, çok güzel bir yer ve bu yüzden bir çok yerli ve yabancı turist geliyor, bu yüzden de turistik, Pucon’un ve güzelliklerinin suçu yok bu konuda. Şili’de 36 adet aktif volcan var ve bunlardan birisi de Villarica, eğer magma görmek ve kendi sınırlarınızı zorlayacak bir günlük dağ tırmanışı yapmak isterseniz doğru yerdesiniz demektir. Şehir merkezindeki acentanlardan birisi ile anlaşıp, rahatlıkla bunu yapabilirsiniz ama benim gibi geç kalırsanız, kış gelmiş ise ve hava koşulları uygun değilse maalesef turu satın almış olsanız bile iptal olur. Biz 4 gün bekledik bu tırmanışı yapabilmek için ama yağan yağmur bir türlü durmadı ve bu hayal suya düştü. Biz de sıcak su termallerinden faydalandık bol bol. Yakın çevredeki parklarda tilkiler eşliğinde günü birlik yürüyüşler yaptık. Sonunda hava durumunun düzelmesini beklemekten vazgeçtik. Önce Şili’nin başkenti Santiago’ya gittik, son defa Şili çıkış damgasını aldıktan sonra da Arjantin giriş damgası aldık ve Mendoza’ya doğru düştük yola.

Andlar her zamanki ki gibi büyüleyici idi, özellikle buralarda iseniz bu güzergahta yolculuk yapmayı deneyin çünkü bol kıvrımlarla dolu olan yol muhteşem görüntüler sunuyor. Venezuella’dan başlayan And Dağları güney Patagonya’ya kadar uzanıyor, uzunluğu 7.500 km. Uzunluğunun aksine batısı ile doğusu arası oldukça dar ve bu nedenle birkaç saatte geçmek mümkün, Arjantin ile Şili arasında da doğal bir sınır. Bir kere daha bu dar sınırdan geçmek çok zevkli idi.

Şili, Güney Amerika’da ziyaret ettiğim 3. ülke ve beni bir çok tarafıyla çok şaşırttı. Nobel Edebiyat ödülü sahibi dünyaca ünlü Pablo Neruda’nın ülkesi Şili, askeri darbeci Augusto Pinochet yüzünden en büyük acıları yaşamış. Dünyanın en büyük bakır madenlerine sahip. Ekşi sözlükte okumuştum buraya da yazmadan edemeyeceğim, “ince ve uzun bir ülke olmasından kaynaklanan sanki herkes deniz kenarında yaşıyormuş izlenimi uyandıran ülke” Gerçekten de haritaya baktığınızda böyle bir şey hissettiriyor insana. Genişliği sadece 180 kilometre fakat uzunluğu 4.300 kilometre. Uzunluğu nedeniyle de farklı iklimlere sahip bununla bağlantılı olarak birbirinden farklı bitki örtüsü var. Kuzeydeki Atacama Çölü ile Patagonya’daki buzullara kadar bir çok coğrafi özellik gösteriyor. Güney Amerika’nın en refah ülkesi olmakla övünüyorlar, bu kıtada kişi başına düşen en yüksek milli gelire sahipler, bu yüzden de Güney Amerika’nın Brezilya’dan sonra en pahalı ülkesi. Benim bütün Şili gezisi boyunca hissettiğim bir Latin Amerika ülkesinde değilde sanki bir Avrupa ülkesindeyim hissi oldu, bunun nedenini kırsaldaki evlerin bile sanki yazlık villa gibi olması ile, yol ağının çok gelişmiş olmasıyla ya da karşıdan karşıya geçerken arabaların durup yol vermesiyle açıklayabilirim. Şili, Peru ve Bolivya ile girdiği savaşta Atakama Çölü’nü sınırlarına dahil etmiş, böylece çok zengin bakır yataklarına sahip olmuş. Daha sonra Amerika’nın arka bahçesi yakıştırması yapılan Şili için bu bakır yatakları çok hayırlı olmamış. Bu bakır yataklarını işleten Amerikalı şirketlerin Salvador Alllende hükümeti tarafından evlerine gönderilmesi sonucu ABD, Şili’de bir askeri darbe olmasına ön ayak olmuş ve işte o zaman bu Latin Amerika ülkesinde bir çok acılar yaşanmış, işin en ilginç tarafı ise askeri darbeyi gerçekleştiren Pinochet’in kendi eceli ile ölmüş olması, hiçbir hesap vermeden.

Şili’yi tanımış ve misafirperver insanları ile zaman geçirme şansına erişmiş olmaktan dolayı çok şanslıyım. Hep gelmek isediğim ve tanımak istediğim bir ülke idi ,özellikle Patagonya Bölgesi'ne aşık oldum ve kalbimi oralarda bir yerlerde bıraktım.

Arjantin’in Mendoza kentine gelir gelmez tabii ki ilk işimiz ucuz bir hostel bulmak oldu, Şili’de 8-10 dolar aralığında konaklarken yeniden 5 dolarlık yer bulduğuma sevindim. Burası sokak sanatçıları ile dolu bir şehir ve şarap yapımıyla ünlü. Şehrin yakın çevresi üzüm bağları ile çevrili. Burada sadece Arjantin’e özgü olabilecek bir durum var. Gelen turistlere bu üzüm bağlarını ve şarabın yapıldığı fabrikaları gezebilmeleri için bisikletler kiralanıyor, daha sonra bağları gezen turistlere şaraplar tattırılıyor ve günün sonunda da yolda düzgün bisiklet kullanamayan turistleri toplamaları için gezici trafik polisleri konuluyor. Ben de böyle geçen bir günün sonunda bisiklet kazası yaparak o günü devamlı hatırlayabilmem adına dizimde şerefli bir iz taşıyorum, hostele kadar da bu polis arabalarından biriyle gitmek zorunda kaldığımı söylememe gerek yok sanırım. 2 gün kaldığım Mendoza’dan sonra üniversite şehri olan Cordoba’ya doğru yola çıkarken, yol arkadaşım İlay’la da yollarımızı ayırdık, bir gezgin daha tanımış oldum. O da benim gibi bir yıllığına çıkmış, Arjantin doğumlu fakat İsrail’e taşınmışlar yıllar önce. Şimdi Latin Amerika’da bulunan akrabalarını ziyaret ediyor, karmaşanın hakim olduğu İsrail’e dönmeyi ve şiddete maruz kalan insanlara tanık olmayı ya da bunun bir parçası olmayı hiç istemiyor. Yolu açık olsun diye geçiriyorum içimden ve umarım buralarda bir yerlerde hayal ettiği yaşamı kurabilir.

Sonraki durak olan Cordoba Arjantin’in üniversite kenti olarak tanınıyor, bu yüzden oldukça genç bir nüfusa sahip. Bir çok gezginden methini duymuş olmama rağmen zannedersem Patagonya’nın ve oranın küçük yerleşim yerlerinin özlemi içinde olduğumdan keşfetmek için çok fazla ayırmak istemedim. Tam bu esnada “ben neden ayrıldım Patagonya’dan? geri mi dönsem acaba?” diye düşünürken bana ilaç gibi gelen bir sürpriz oldu ve Aynur’la tanıştım. 3 yıldır yollarda olan ve Cordoba’da bir hostelde çalışan Aynur’la hemen derin bir sohbet başladı. O da özlemiş kendi dilinde dertleşmeyi ben de, saatlerce sohbet ettik. İşte benim gibi deli bir seyyah, çıkmış yollara tek başına. Orta Amerika’yı gezmiş ve şimdi Güney Amerika’da. Beklediğim bir andı bu aylarca, tek gezen bir Türk hatunla karşılaşmak.

Gezinin ilerleyen zamanlarında gideceğim yerlerden biri de Peru ve bu nedenle vize almam gerekiyordu. Aynur’un tavsiyesi üzerine Buenos Aires’e gidip vize almaya karar verdim. Benim planım Peru vizesini yol üzerinde Bolivya’dan almak idi ama Aynur bununla ilgili problem yaşadığını anlatınca, işi garantiye almak için önce Buenos Aires’te şansımı deneyip eğer alamasam Bolivya’da yeniden denemeye karar verdim. Aynur’la istemeyerek vedalaştım ve Cordoba’dan ayrıldım.

Pucon

2010-08-21T06:15:00.000-07:00

Mendoza

2010-08-21T06:04:00.000-07:00

Cordoba

2010-08-21T05:47:00.000-07:00

Kafamda Kırk Tilki Dönüyor

2010-06-20T15:15:00.000-07:00

Etrafı yüksek dağ zirveleri ile çevrili, Azul nehri kenarına kurulmuş olan El Bolson’a vardığımda; hava ısısının biraz yükselmesi ile günlerdir azıcık güneş yüzüne hasret olan bedenimin keyfine diyecek yoktu.

Alternatif yaşam tarzını tercih eden, doğayla uyum içinde yaşamı ilke edinmiş, “hippi” olarak adlandırılan, bizim ülkemizde hippilikleri yüzünden aşağılanan, benim gözümde ise bu düzene karşı çıkıp, kendi düzenleri içinde yaşayabilen cesur insanların şehri El Bolson. Kasten değil ama tesadüfen ben de hippi bir ailenin pansiyonunda kaldım. Büyükçe bir bahçenin içine kondurulmuş iki katlı bir ev, banyolar ve mutfak da; bahçe içinde ayrı binalarda idi. Eve gelen sırt çantalılarla oldukça ufak bir ücret karşılığı paylaşıyorlar her şeylerini. Beraber kahvaltı ediliyor, yemek yeniliyor, bulaşıklar beraber yıkanıyor. Yaratıcılıkla döşenmiş çok güzel bir ev, her yerde emekleri var, iç dünyalarını yansıtan rengarenk boyanmış duvarlar ve ilmek ilmek işlenmiş battaniyeler, perdeler, duvar süsleri, yani yine yol yapıyor bana yapacağını ve atıveriyor beni başka bir masal ülkesine.

Ailenin bireyleri büyük anne, baba, anne, iki adet birbirinden cimcime sevimli kız çocuğu, bir at ve onun yavrusu, bir köpek ve bir kediden oluşuyor. Bir bahçede hamakta yatıyorum, sonra yer değiştirip çimlerin üzerine atıyorum kendimi, daha sonra serinlemek için ayaklarımı nehrin suyuyla buluşturuyorum. Gözlerimi kapatıp dua ediyorum; yani daha ne isteyebilirim ki hayattan. Evin sahibesi Juanita geliyor elinde mate ile, ben de iki yudum alıyorum; daha da bir keyifleniyorum, sanki müşteri değilim de bu ailenin bir parçasıyım. “Ata binmek ister misin?” diye soruyor, “İstemez miyim?”, biraz ata binmesini öğretiyor, atla bir bütün oluyorum ve tabii ki dünyalar benim oluyor, çok hoşuma gidiyor.

Düşünmem için bolca zamanım oldu El Bolson’da, sorgulamam için kendimi, özellikle bu minimalist ama zor yaşamı tercih eden mutlu insanlarla tanıştıktan sonra, zaten yolların hep yüzüme yüzüme vurduğu bir gerçek, bir kere daha hatırlattı kendini - “mülkiyet kavramı”. “Maddenin esiri olma ve akabinde daha çok maddeye sahip olmak adına özgürlüklerinden vazgeçme”, “Hayatta ne ile mutlu oluyorsan onu yap, başkalarını mutlu etmek adına kendi mutluluğundan taviz verme”. Resmen birisi, iç sesim bas bas bağırıyordu. Boğuşuyordum bu düşüncelerle, rahat bırakmıyorlardı beni, neydi beni esir olan mülkiyetler? Din? Kültür? Irk? Düşünceler? Bunlar da birer mülkiyet olmalı ki esir almışlardı beni de yıllarca. Ya sahip olmak istediklerim? Ev? Araba? Bankada olmasını arzu ettiğim bir birikim? Nasıl kurtulacaktım ve özgür kılacaktım kendimi, bilmiyorum, işte bu yüzden tanıştığım ve kendini özgür kılan bu ruhlara, saygıyla şapkamı çıkarıp önlerinde eğiliyorum, ben o kadar güçlü müyüm bunu henüz bilmiyorum.

Upuzun rasta saçları ile İtalyan Valemax çıkıp geldi hostele ertesi gün ve daha da renklendi ortam. 6 aydır penguenlerle çalışıyormuş tezi için ve penguen saymaktan sıkılıp biraz tatil yapmaya karar vermiş. Birlikte etraftaki yakın mesafelere günlük yürüyüşler yapıp doğa ve özgürlükler üzerine konuştuk, bir sürü kişiyle tanıştık, matelerine ortak olduk ve güzel sohbetler ettik. Ben kafamda bir sürü tilki ile boğuşarak ayrıldım bu güzel ailenin yanından, yolculuk için yolluk bile hazırlamıştı bu güzel insanlar, o kadar çok kanım ısınmıştı ki ailem kadar sevmiştim, hazırlamış oldukları yolluk bana onların da beni kendilerinden biri gibi sevmiş olduklarını düşündürttü.

Nahuel Huapi Gölü kıyısında kurulmuş olan, San Carlos de Bariloche oldu bir sonra ki ziyaret ettiğim şehir. Hava yeniden soğudu ve Patagonya’ya kış geliyordu, ben kabul etmek istemesem de. Couch Surfing sayesinde bulduğum ev sahibim, beni otobüs terminalinden aldı, aslında Rosario’lu olan Roman burada “yapay zeka” üzerine mastır yapıyor, yani bir öğrenci evinde kaldım, yeniden öğrenci ruhunu hissettim ve ne kadar güzeldi üniversite yılları, bir bir aklımdan geçti.

Oldukça turistik bir şehir, lezzetli çikolataları ile ünlü, tabii burayı bu kadar güzel yapan ne hareketli gece yaşamı ne de çikolataları, buranın en güzel yanı; yakınlarda ki yürüyüş parkurları. Patagonya Bölgesi, nereye giderseniz gidin, doğayla bir bütün olabileceğiniz yürüyüş tutkunlarının çok hoşuna gidecek parkurlarla dolu, Bariloche de bunlardan birisi. Sadece zamanlamaya dikkat edin benim gibi geç kalmayın, maalesef benim gitmek istediğim Cerro Negro, hava artık çok soğuduğu, kar yağmaya başladığı ve yollar kapandığı için ziyaretçileri kabul etmiyordu, bu yüzden gidemedim. Bunu bir işaret, bir uyarı olarak aldım. Patagonya’ya kış gelmişti, soğuk olan hava iyice soğumuş ve iliklerime kadar işliyordu. Ben yine de Bariloche’den ayrılmadan, şansıma güzel ve güneşli bir günde, Roman’ın yol tariflerini takip ederek, halk otobüsüne binerek Cerro Campanario’ya günü birlik bir yürüyüş yaptım. Buradan hem Bariloche’nin güzel manzarasını 1 saatlik bir yürüyüş sonrası çıkmış olduğunuz noktadan seyredebilir hem de en tepede bulunan sevimli minik kafeteryada kahvenizi yudumlarken Llao Llao gölünü zevkle seyredebilirsiniz.

Daha sonra yine Bariloche’den bir günlüğüne Villa La Angostura ismi verilen; sevimli bir yerleşim yerine geldim. Villa La Angostura’da da bir sürü kalacak yer var fakat Bariloche’ye göre daha pahalı, zaten ben Roman’ın öğrenci evinde kaldığım için Bariloche’ye dönmeyi tercih ettim. Villa La Angostura sevimli bir yer olmasının yanı sıra sadece burada yetişen bal rengi ve tarçın rengi gövdeye sahip ağaçların; korunma altına alındığı Los Arrayanes Ulusal Park’ına da ev sahipliği yapıyor. Ben sabah erkenden geldim Villa La Angostora’ya, çantamda göl kenarında yapacağım öğle yemeği ile. Oldukça keyifli bir yürüyüş oldu ve yanlış hatırlamıyorsam yürüyüş 6 saat sürdü, ağaçların bulunduğu sarı cenneti çok beğendim.

Bariloche’den de ayrılma zamanı gelmişti, Roman’ın tavsiyesi üzerine 4 saatlik uzaklıktaki Lacar Gölü kenarındaki San Martin de Los Andes’e vardım. Biraz dinlenmek istiyordum, yorulmuştum durmadan hareket etmekten. Güzel, sessiz bir hostel buldum. Burada tanıştım 20 yaşındaki Fransz Guillaume ile. Brezilya’dan bisikleti ile çıkmıştı yola ve benim kaçtığım kış koşullarında pedal çevirmek üzere Patagonya’ya doğru gidiyordu. İşte şapka çıkarılacak genç, gezgin ve maceracı bir yürek daha. Hem dinlendim hem de ufak da olsa burada da Guillaume ile yürüyüşler yaptık.

Ek bir bilgi; Güney Amerika’da, kıyafetlerinizi yıkatmak için çamaşırhaneye verecekseniz gezileriniz esnasında , hangi ülkede olursa olsun, teslim ettiğiniz kişinin önünde sayın kıyafetleriniz ki benim gibi her çamaşır yıkatmada bir şeyiniz kaybolmasın. Çok yaygın çamaşırhanede kaybolan kıyafetler, özellikle en iyi olanları seçip alıyorlar, siz de benim düştüğüm hataya düşmeyin. En büyük kayıbı burada yaşadığım için paylaşmak istedim sizlerle.

İsrailli İlay ile düştük yollara bu sefer. İstikamet Junin de Los Andes. Lanin Ulusal Parkı’na gittik. İlay yarı Arjantinli ve tüm Arjantinliler gibi eti ve mangal yapmasını çok sevdiği için bol bol lezzetli etlerden alıp buralıların dediği gibi “asado” yapıp devasal dondurmalarından yedik ve muhteşem gün batımlarına tanıklık ettik.

Bir sonraki durak yine Patagonya Göller Bölgesi’deki, Şili’de iken deprem dolayısıyla gidemediğim Pucon olacak. Bir defa daha Şili'ye geçmiş olacağım yani. Görüşmek üzere…

El Bolson

2010-06-20T15:10:00.000-07:00

San Carlos de Bariloche

2010-06-20T15:05:00.000-07:00

Villa la Angostura

2010-06-20T14:57:00.000-07:00

San Martin de los Andes

2010-06-20T14:51:00.000-07:00

Junin de Los Andes

2010-06-20T14:47:00.000-07:00

Cesur Türk Juan ve Papatyalar Kraliçesi Julie...

2010-06-08T07:35:00.000-07:00

Engin, isminin telaffuzunun zor olmasından dolayı Juan ismini kullanmaya başlamış burada, benim isim hikayem ise Kolombiya’da tanıştığım ve çok sevdiğim Arjantin’li Cecilia’nın, durmadan ismimi unutması üzerine “bak bundan sonra senin adın Julie olsun, senin için daha iyi olur.” diyerek; bana bir Güney Amerika ismi takması şeklindeydi. Hoş bir tesadüf olmuştu Türk Juan ve Julie beraber yollardaydı.

Engin’le birlikte ve kahvaltı niyetine atıştırdığımız çantalarımızdaki ufak tefek yiyecekle, güneşli bir günün keyfini çıkara çıkara başladık Ruta 40’da da otostop yapmaya. Önce bir araç durdu ve El Chalten’e gidecek araç bulabilme olasılığımızın daha yüksek olduğu bir dört yola götürdü bizi. Fena başlamadı yani maceramız, Engin kendini güneşin ellerine bırakıp şekerleme yaparken, ben bir taraftan müzik dinliyor, bir taraftan dans ediyor ve yol kenarındaki papatyaları topluyordum. Tahmin edeceğiniz gibi vızır vızır arabaların geçtiği bir yerde değildik ve zamanı güzel geçirmek için papatyadan taç, olası geçecek olan arabayı tavlayabilmek adına çiçek buketi yapmak; birbirimizin fotoğrafını çekmek, doğayı dinlemek, bulutları seyretmek gibi çeşitli kendimizi oyalama taktikleri geliştirdik, kısa diyemeyeceğim bu uzun bekleme süresi içerisinde. En sonunda bir pikap geçti yoldan ve geçmekle kalmayıp bizi de götürmeye gönüllü oldu. Sadece bir çift vardı pikapta ve arkadaki koltuklara çok değerli çantalarını oturtmuşlar ve bizim gibi zavallı iki otostopçuyu da ancak arka kasaya almak şartıyla götürebileceklerini söylediler, biz de mecburen beklemektense, rüzgarla boğuşarak arkada gitmeye gönüllü olduk. İlk başta, rüzgarın yüzümüzü yalamasından, bu güzel Patagonya manzarasının içinde akıp gidiyor olmaktan dolayı gayet mutluyduk fakat daha sonra sağduyu yoksunu şoförün pikabı çok hızlı kullanıyor olması bu keyfi daha çok bir işkenceye dönüştürmeye başladı bizim için. Çantalardan yavaş yavaş eldiven, yün bere, polar, montlar çıkarıldı ve giyildi, daha sonra farklı oturma şekilleri denenerek rüzgarı en az alabileceğimiz konuma geldik ve donarak 2 saat geçirdik. İşkence sona erdiğinde yani El Chalten’e vardığımızda ise karşılaştığımız Fitz Roy dağı manzaralı vadi içerisindeki yerleşim yeri bütün acılarımızı unutturdu, en azından Engin’e unutturdu ama ben maalesef bu iki saatlik rüzgarla danstan sonra korkunç bir baş ağrısı ile ancak atabildim kedimi hostelin yatağına, Engin ise bu yürüyüş cennetine gelir gelmez, en yakın ve en kısa olan bir rotayı yapmak için düştü yola. Bir gün öncesinden artırdığımız türlü malzemesi ile Engin’e yapma sözü verdiğim yemeği o gece yataktan kalkamadığım için yapamadım ama acısı Engin’in sabah saat beni 6.30 da uyandırıp “hadi yapalım artık şu türlüyü, ölüyorum açlıktan” demesiyle son buldu, ben sözümü tutmuş oldum, Engin de türlüye kavuşmuş oldu, işte gurbette insan bu kadar özlüyor alışık olduğu damak tadını. Kaldığımız hostelin tarihine de sabah sabah türlü yemeği yapan ilk insanoğlu olarak geçmiş olduk.

Ulusal Los Glaciares Parkı’nda bulunan El Chalten, bir çok dağcının ve doğa severin dikkatini çekmesi üzerine, onlara hizmet vermek amacıyla sonradan kurulmuş küçük bir yerleşim yeri. Doğa ile iç içe kurulmuş, sessizliğin hakim olduğu, ufak hotel, hostel, cafe, restoranlar ve doğa sporları malzemelerinin satıldığı dükkanlardan oluşan Patagonya’daki bu sevimli ve dinlendirici yeri, eğer buralardaysanız ya da olacaksanız, görmeden, yürüyüş rotalarını yapmadan ve doğasının tadına bakmadan terketmeyin, büyük hata olur.

Türlümüzü yedikten ve beğenmediğimiz hosteli, pufuduk koltuklarına tav olduğumuz başka hostelle değiştirdik. Güneşli güzel bir günde, 6-7 saat sürecek günü birlik bir yürüyüşe başladık. Hoplaya zıplaya yolumuzda ilerlerken, birden iki küçük çocuğun yanından geçtiğimiz tepenin zirvesinden bağırdıklarını duyduk. Ne benim ne de Engin’in İspanyolcası bu tepeden bağıran çocukların dediğini anlamaya yetmedi ama ortada bir gerçek vardı, bu çocukların başı belada idi. Ya çocukların başına bir şey gelmişti ya da onlarla birlikte olan birisine bir şey olmuştu ve yardım bulmaya çalışıyorlardı. Engin çocukların yanına gidip ne olduğunu anlamak için tepenin zirvesine tırmanırken, ben de eteğinde oturup ondan gelecek haberleri beklemeye başladım, zira köye gidip yardım felan çağırmak gerekebilirdi. Kısa bir süre sonra Engin çocukları kapıp geldi, olay ise bu 7-8 yaşlarında iki minik, sevimli mi sevimli tip, babaları ile gezerken; nasıl oldu ise kaybolmuşlardı ve babalarını arıyorlardı, bağırdıkları o tepenin zirvesinden yanlışlıkla aşağıya yuvarlanmamaları ise şanstı. Neyse yoldan geçen ve köye doğru giden bir gruba teslim ettik bu çocukları, kaldıkları otele bıraksınlar diye, zira tek başına gidemiyorlardı. Yürüyüşümüz esnasında ise gözlerinde bir hüzün olduğunu hissettiğimiz bir adama da “Siz oğullarınızı mı kaybettiniz? Biz iki tane bulduk da…” diye sormamızla da, babayı da bulmuş olduk ve görevimizi tam yerine getirmiş olmanın iç rahatlığı ile yolumuza devam ettik. Ben Engin’e bu olaydan sonra cesur Türk Juan demeye başladım, ne de olsa olay yerinden geçen diğer doğa severler (?) bizim gösterdiğimiz tepkiyi göstermek yerine yollarına devam etmişlerdi.

Yine muhteşem güzellikte bir parkurda ilerliyorduk, kah dereler geçiyor kah ressam elinden çıkma ağaç kümeleri ile yollarımız kesişiyor ve kendimizi oturup seyretmek ya da yoldan çıkıp aralarına girip o ağaçlardan biri gibi hissetmek, birden bire toprağa kök salmak ve ağaçlardan biri olmak hissinden alıkoyamıyorduk. Evet benim resmen burada hissettiğim duygu yoğunluğunun tarifi buydu. Ya hani şu gördüğümüz göllerdeki bir balık ya nehirlerde ki bir taş ya da hani kök salıverip bir ağaç olma hissi gibi bir tutku ile boğuşuyordum durmadan. Her geçen bir gün bana üzüntü veriyor ve yaklaşan kışa kızıyordum, buradan ayrılmak zorunda bıraktığı için beni. Kelimelere dökmek ne kadar zor bu muhteşem mutluluk ve doğa ile bir olabilme hissini, keşke şair olsaydım da şu çoşkunun yarattığı sel kelimelerde yaşam bulabilseydi.

O günkü yürüyüş parkurunun ilk durağı olan Torre Gölü’ne geldiğimizde, bu muhteşem gölü ve Grande Buzulu’nu seyretmek için mola verdik, yanımızda getirdiklerimizle öğle yemeğimizi bu tarifi zor güzellikteki manzara karşısında, sadece rüzgarın sesini dinleyerek ve buranın enerjisini tüm iliklerimizde hissederek yaptık. Buzula daha yakın olacağımız bir yolda yürürken de Patagonya kuşlarından olan iki adet “matamico blanco” kuşunun bize poz vermesi, gözlerimizin içine baka baka öylece durmaları sayesinde yaklaşık olarak 5 dakikalık bir bakışma seremonisi yaşadık. Bizi terkedip, uçmaya başladıklarında kanatlarının büyüklüğüne hayran oluyor ve ayıramıyorduk gözlerimizi bu gökyüzünün efendilerinden. Büyük cüsselerine rağmen süzülüverdiklerinde ise “aaahhh keşke şu kuşun kanatlarında olabilsem ve böyle süzülsem dursam hayatım boyunca şu göklerde” dedirten, insanı mutluluktan uçuran bir etki yaratıyordu bünyemde.

Cesur Türk Juan ve papatyalar kraliçesi Julie yürüyüşe geç başladıkları için, geri dönüşün bir kısmı karanlıkta oldu, sihirli olduğuna inandığım kaya üzerindeki baykuş bize göz kulak olacak, yanından geçtiğimiz ağaçlar kulaklarımıza bazı sırlar fısıldayacak ve orman perileri bizi koruyacaktı, karanlık dönüş yolunda. Bu kadar yoğun yaşamak bu doğayı ve bir de fiziksel olarak tırmanmak, inmek, uzun saatler boyunca yürümek, yoruyor insanı ve yemek yiyecek güç bile bırakmıyor insanda. Bir sonraki gün gidilecek yürüyüşe güç toplamak için erkenden hayallere dalarak uyuduk biz de. Ertesi gün Engin çadırı ile birlikte kamp yapmaya karar verdi, birlikte kamp yerine kadar olan parkuru yaptık ve Capri Gölü’nün kenarına o kampını kurarken, ben de göl manzarasını seyrettim ve daha sonra Fitz Roy manzarasını seyredebileceğimiz diğer noktaya yürüdük. O gün utangaçtı Fitz Roy ve bulutların arkasına saklanmıştı, bu yüzden zirvelerini tam açıklığı ile göstermedi, biz yine de karşısına geçip seyre daldık saklanan Fitz Roy’u, ben hava kararmadan köye geri döndüm ve Engin ile yollarımız bu doğal parkta, buzulların arasında, Fitz Roy’un huzurunda ayrıldı. O çadır kamplı devam etti El Chalten’de, bense El Bolson’a gitmeye karar verdim ve hostele döndüm.

Yorgunluktan dolayı ertesi gün geç uyanabildim, El Bolson’a gidecektim, bunun için önce El Calafate’ye gitmem gerekiyordu ama otobüsü kaçırdım, yine şansın yaver gitmesi sonucu, araba kiralayarak buraları gezen Kanadalı bir fotoğrafçı ile tanışmam ve onun beni götürmeyi kabul etmesi ile bu güzel yolu bol bol durarak ve yolda fotoğraflar çekerek halletmiş oldum. Bir gün daha geçirdim El Calafate’de sonra, hippi şehri diye bilinen El Bolson’a vardım. Gerisi bir sonraki yazıya…

Not: Her pazar, bu gezinin notlarını http://www.odatv.com/ adresinden de takip edebilirsiz...

El Chalten'de Türlü Yemeği Yemek

2010-06-08T07:32:00.000-07:00

Torre Gölü ve Grande Buzulu

2010-06-08T07:29:00.000-07:00

Capri Gölü

2010-06-08T06:14:00.000-07:00

Endişe, Korku, Sevinç, Doğa, Mavi, Aşk

2010-05-17T17:42:00.000-07:00

Arjantin’e epey alışmaya başladım, her ne kadar Şili’yi özlesem de, Şili’yi yeni yeni gezmeye başladığımda da Kolombiya’yı özlüyordum; burası da yavaş yavaş beni kendisine bağlamaya başladı, sonra buradan ayrılırken de üzüleceğim, şimdiden hissediyorum.Zaten Patagonya’ya bildiğiniz gibi kalbimi kaptırdım, eşi benzeri yok bence bu bölgenin ama gelecek olanlar tedarikli olsunlar, fiyatlar yüksek burada; hem Arjantin hem de Şili Patagonya’sında durum aynı.

Ushuaia’dan sonra gitmeyi düşündüğüm yer olan El Calafate’nin otobüs ücretlerinin yüksekliğinden yakındığımda, hostelde çalışanlardan birisi bana otostop yapmamı önerdi ve otostopla seyahat eden birkaç kişi ile tanıştırdı beni. Kimseyi özendirip sorumluluk almak istemem, başka birisinin arabasına binmek tehlikeli ama Patagonya Bölgesi’nde normal karşılanan bir eylemmiş bu. Hostelde kalan ve Ushuaia’yı gezmeye gelen arkadaş grubundan akşam beraber yemek için davet almıştım, sohbet esnasında gideceğim yeri ve nasıl gideceğimi söylediğimde, gruptaki bayanların gösterdiği tepki üzerine de sabah otostopla gitmeye karar verdiğim yere otobüsle gitmeye karar verdim. Daha önce Şili’de, Puerto Natales’te markette tanışıp, gece de bir araya geldiğimiz 7 kişilik Türk grubu hatırlarsınız; gruptan Engin’le rotalarımız uyuştuğu için buluşmayı planlamıştık, hatta onun “couch surfing” sayesinde bulduğu evde kalan başka birisi ile Ushuaia’da karşılaşmış, evinde kaldığı kişinin adını almış ve aynı kişiye bende istek göndermiştim. Engin’e sürpriz yapmayı planlıyordum.

Bir servet ödeyerek satın aldığım biletle otobüsüme bindim ve ilk molada da doğal olarak, biraz yürüdüm ve sonra da tuvalete gittim. Döndüğümde ise otobüs beni bırakarak gitmişti, yok olmuştu, deli gibi arandım ama mola yerindeki tek otobüs oydu zaten. Şimdi daha önce bahsettiğim saatlerce araç geçmeyen yolları hatırlayın. Bir de o uçsuz bucaksız çayırların, kervan geçmeyen yerlerinden birinde restoran gibi bir yer hayal edin, bol rüzgarlı tabii…. Hemen kırık İspanyolcam, titreyen dizlerim ve akmaması için çaba sarf ettiğim göz yaşımla birlikte yetkili birini bulmaya çalıştım, o yetkili kimse otobüs şoförünün arkadaşı olduğunu söyledi ve hemen telefonla aradı ama maalesef şoför arkadaş cevap vermedi. Bir sonraki gelecek otobüs ise 2 saat sonra idi, ona binip El Calafate’ye gidebileceğimi söyledi. Ufak gibi gözüken ama benim canımı çok sıkan konu ise otobüste kalan sırt çantama ne olacağı konusu idi. Büyük bir ihtimalle El Calafate’de herkes çantasını alacak ve benim çantam öylece yerde bir süre sahibini bekledikten sonra başkası tarafından evlat edilenecekti; kafamdaki senaryo buydu. Oldukça can sıkıcı bir durum ve iş başa düşmüştü, Ruta 40 denilen, buralarda pek meşhur olan yola çıkıp gece; bu iş yapmaya gönlü olmayan baş parmağımla birlikte otostop yapmaya başladım, artık bir hedefim vardı, çantama kavuşmalıydım yoksa durum kötü olacaktı. İyi ki o kadar para ödeyip otobüsle gitmeye karar vermiştim, olacak şey değildi ama ne yapalım oldu işte…

Rüzgar, gece, soğuk, yolun bomboş olması, açlık, korku hepsi birbirine karışmıştı. Yaklaşık 40 dakika sonra bir araba durdu, hemen ilk iş arabanın içini kontrol ettim. Yaşasın arabayı bir bayan kullanıyordu, arkada ise uyuyan bir çocuk ve yanında da başka bir hatun kişi daha vardı. Durumu anlattım, çok şanslıydım ki onlar da El Calafate’ye gidiyorlardı. Hemen atla dediler, donuyordum, elim, yüzüm kıpkırmızı idi, çünkü montum da sırt çantamdaydı, öyle ince bir gömlekle kalakalmıştım. İlk iş olarak mate ikram ettiler, arkasından kurabiye, sonra da buraların erik kadar büyük olan lezzetli üzümlerinden. Üstüne üstlük arkada oturan hatun kişi bir grupta şarkı söylüyormuş ve şarkılar mırıldanırken, arabayı kullanan kuzeni beni bir yandan rahatlatmaya çalışıyor, bir yandan da benim misyonu devralmış arabanın hızını epey artırmış ve “merak etme senin çantayı muavin indirmeden yakalayacağım” diyordu. 5 saatlik yolculuktan sonra tam El Calafate’ye girilen noktada, polis kontrollerinin yapıldığı yerde otobüsü yakaladık, ne kadar sevindiğimi anlatamam. Terminale kadar takip ettik otobüsü, çünkü beni rahatlatırken bu iki cabbar Arjantinli hatun, şoföre ve muavine oldukça sinirlenmiş ve biraz bağırıp çağırmak istiyorlardı….. Ohhh benim de tam arayıp bulamadığım, “nasıl olurda saymazsınız yolcuları, bu insanlar evlerinden uzaktalar, yolda tek başına otostop yaparken bulduk zavallıyı” gibi şeyleri söyleyerek, hırpaladılar muavini. Muavinin hali ise bu hatunların normal karşıladığım Latin cabbarlığı kadar Latin erkeklerine özgü vurdumduymazlık ile karışık bir rahatlık idi. “Yaa ama bir şey olmadı işte, olmaz zaten, ne güzel bak siz almışsınız.”

Çantamı aldıktan sonra önce evlerine gittik, arabada uyuyan minik prenses uyanmış, ne olduğunu anlamaya çalışıyor, benim kırık İspanyolca onu kikir kikir güldürüyordu. Güzel bir yemek yedik ve sonra Engin’in kaldığı eve gitmek için saat geç olduğundan dolayı ve evde misafir yatıracak yatakları da olmadığı için utana sıkıla beni bir hostele bıraktılar. Diyorum size beni gezi perileri gözetliyorlar ve koruyorlar. Bu olayı da kazasız belasız atlattım.

Ertesi gün Engin’in kaldığı eve gittim; flamingo, siyah boyunlu kuğu ve daha bir çok kuşun yaşadığı Nimez Gölü manzarası olan ev şehirden uzaktı, sadece rüzgarın sesinin duyulduğu bir cennette kalıyordu Engin. Ev sahibesi, kendi evinin arkasındaki iki odalık kulübeyi couch surferlar için ayırmıştı ve Fransız Jeremy, Engin ve ben 3 kişi paylaştık bu minik kulubeyi. Önce biraz muhabbet ettik, planlardan konuştuk, yemek yapıp karnımızı doyurduktan sonra ben büyük bir heyecanla beklediğim Perito Moreno Buzulu’na gitmek için yola düştüm, Jeremy de katıldı bana. Terminale kadar gidip otobüsle gitmek yerine otostopla gitmeye karar verdik, Perito Moreno bulunduğumuz yere çok yakındı ama otobüs ücreti burası için de gereğinden fazla idi. Neyse yola çıktığımızda 3. araba daha doğrusu minibüs durdu. Bu sefer içeride büyük bir aile vardı, sepet dolusu meyve, hazırlanmış kekler ve börekler ve tabii ki mate. Yeri gelmişken “mate”den bahsedeyim çünkü geldiğim günden beri mutlaka her gün bir kaç kere içiyorum. Biz nasıl ince belli bardakta çay içiyorsak, Arjantinliler’in de bağımlılık derecesinde içtikleri çayın adı mate. Özel olarak yapılmış mate kaplarında ve “bambilla” denilen pipetten içiliyor bu çay. Devamlı sıcak su eklendiği için de bir elde mate taşırken koltuk altında da sıcak su için termos taşıyorlar. Etrafta kim varsa önce diğer insanlara ikram ediliyor ve daha sonra matenin sahibi çayını yudumluyor.

Neyse hikayeye döneyim, muhabbet ve ikramlarla geçen yolculuk Perito Moreno’nun muhteşem güzelliği ile bizi yolda karşılamasıyla daha da güzelleşti. 35 km uzunluğunda, 5 km genişliğinde ve 60 metre yüksekliğindeki bu masmavi devin kesinlikle hipnoz edici etkisi var ve ilk andan itibaren farkına varmadan esir alıyor.Artık kendimizi buzulun eline bırakmıştık, yağmur ve soğuk bile etkilemiyordu bizi ve ayrılmak çok zordu buradan. Hareket eden buzulun gökgürültüsüne benzer sesini dinliyorduk, gözlrimiz faltaşı gibi açılmıştı, buzuldan büyük bir ihtişamla ve sanki yavaş çekimdeymiş gibi düşen parçaları seyrediyorduk, farklı açılardan buzulu seyretmek için yapılan platfomlar üzerinde yürüdükçe, doğanın bu şaheseri karşısında hürmetle eğiliyor ve bir türlü ayrılamıyorduk. Mavi rengi hep sevmişimdir, burada ise mavi şekilden şekile giriyor, biz platformda yürüdükçe ve farklı açılardan seyredince, buzul bir koyu lacivert oluyor, daha sonra gece mavisine dönüyor, açık mavi oluyor bir süre, turkuaz mavisi derken kendine bağlıyordu iyice. İnanılmaz güzel ve görkemli bu manzara ayrılmayı zorlaştırıyordu.

Kapanma saati yaklaşırken, geldiğimiz ailenin de ayrılmaya hazırlandıklarını görünce gidip bizi şehre götürüp götüremeyeceklerini sorduk, tabii ki cevap evet idi, aynen gelirken olduğu gibi dönerken de mate çayı yanında kek ve bol bol sohbet ile geri döndük şehre. Birkaç gün sonra ise Engin’le birlikte El Chalten’e gitmek üzere çıktık Ruta 40’a. 2 kişiydik ve Türk’tük yani bize bir şey olmazdı, oraya kadar otostop yapacaktık!!!

El Calafate ve Nimez Gölü

2010-05-17T17:27:00.000-07:00

Perito Moreno Buzulu

2010-05-17T17:11:00.001-07:00

Ruta 40

2010-05-17T17:04:00.000-07:00

Dünyanın Bir Ucu Patagonya

2010-04-28T20:26:00.000-07:00

Patagonya’da olmaktan ve bu vahşi doğayı tanıma şansına erişmiş olmaktan dolayı çok mutluyum. Gözlerim bayram ediyor bu doğal şölen karşısında. Bembeyaz bulut kümelerinin dans ettiği masmavi gök kubbe, rüzgarın esiş yönüne doğru şekillenmiş olan ağaç kümeleri, çitlerle çevrilmiş hiç ağaç olmayan kocaman araziler ve bu arazilerde otlayan yüzlerce büyük ve küçük baş hayvanlar, bu arazilerin ortasına kondurulmuş bacası tüten birbirinden çok ama çok uzak evler, at üzerinde botları ve şapkaları ile bu hayvanları güden insanlar, kilometrelerce süren uzun yollar, saatlerce yol alıyor olmamıza rağmen ancak birkaç aracın karşı yönden gelmesi, uzunca süre sadece boşlukta kayıyormuş izlenimi veren yanından geçtiğimiz turkuaz, cam mavisi ve gökyüzü ile birleşen göller, önce kırmızıya, sonra turuncuya, sonra da bu haliyle hayranı olduğum pembeye dönen devasal insanı yutan, içinde kaybolunan gökyüzü.

Yol kenarlarında çitlerin üstlerine tünemiş ve tek tük geçen araçları seyreden, isimlerini bilmediğim, göz göze geldiğimde bana bir filmde oynuyormuşum çelişkisi yarattıran çeşit çeşit kuşlar, vahşi deve kuşları, guanokolar. Ne kadar yazarsam yazayım yeterli olmayacak bu toprakları anlatmaya. Hep eksik kalacak, çektiğim fotoğraflarla desteklemeye çalışacağım.

Puerto Natales’le vedalaştıktan sonra hedefim Arjantin’in Ushuaia kenti idi. Hem Ushuaia’yı tanımak hem de Şili’nin ziyaret etmek istediğim son yerleşim yeri, aynı zamanda "End of the World" denilen en güney uç olan Puerto Williams’a gitmek istiyordum. Ushuaia, Arjantin’e bağlı bir şehir ama eğer Şili’ye bağlı olan Puerto Williams’a uçakla gitmiyorsanız, ulaşım ancak Ushuaia’dan, Beagle Kanal’ından botlarla sağlanabiliniyor; daha önce ki yazılarımda da değindiğim gibi doğa, Patagonya’da kendi kurallarını koyuyor ve Patagonya’da seyahat ederken bu iki ülke arasında giriş çıkış yapmak durumunda kalıyorsunuz. O yüzden şu anda pasaport sayfalarım Arjantin ve Şili giriş çıkışları ile dolmuş durumda neredeyse.

Bindiğim otobüste yerli halktan çok turist vardı, sezon dışı olmasına rağmen Patagonya bir çok gezgine ev sahipliği yapıyordu. Ben de bu gezginlerden birisinin yanına oturdum, Polonya’dan Kryzstof’un. Aramızda hemen ilk kez tanışan gezginlerin yaptığı muhabbet geçti. “Nerelisin? Ne kadar zamandır seyahat ediyorsun? Nelere gittin? Nerelere gitmeyi planlıyorsun?”, ve öldürücü soru “Kaç yaşındasın?”. Neyse son sorunun bende yarattığı etki üzerinde durmayıp, konumuza geri döneceğim.Kryzstof’un bir yıllık “Around the World” uçak bileti var, yani belli noktalara uçup hemen hemen bütün kıtalardan seçilmiş bazı ülkelere seyahat edilmesini sağlayan ekonomik uçak bileti. Tam olarak ayrıntılarını bilmiyorum ama bu biletle seyahat eden bir sürü gezgin var. Kryzstof’un da bir sonraki gitmek istediği yer Puerto Williams’tı ve birlikte gitmeye karar verdik. Tek sorunumuz çok pahalı bulduğumuz turistik teknelerle gitmek istemiyorduk, ikimizde alternatif gidiş yolu olduğunu öğrenmiştik ve amacımız bunu deneyip gerçekleştirmekti. Sohbetimiz devam ederken sınır kapısından geçtik, pasaportlarımıza Şili çıkış damgalarını alıp, Arjantin’e giriş yaptık. Hem sohbet ediyorduk hem de bu kıtanın en büyük adası olan “Tierra Del Fuego”nun yani “Ateş Toprakları”nın bize sunduğu manzaradan gözlerimizi alamıyorduk. Sürekli olarak söz yarım kalıyor ve gözlerimiz dışarıya dalıp gidiyordu. Bu adada, hem Şili’nin hem de Arjantin’in toprakları var. İlk defa beyaz adamlar buraya geldiklerinde, bu dondurucu soğukta neredeyse çıplak olan halkı görünce çok şaşırmışlar, Ateş Toprakları demelerinin sebebi ise herkesin ısınmak için ateş taşıyor olmalarıymış. Hatta balığa çıktıkları kanolarında bile önlerinde ateş olurmuş. Buraya uyabilecek başka bir isim düşünemiyorum; Ateş Toprakları, Tierra Del Fuego, çok şiirsel….

Bir süre sonra ikimizde sadece pencereden dışarıyı seyretmeye başlıyoruz, yapraksız bembeyaz gövdeli ağaçlar, Patagonya’nın gerçek patronu olan rüzgarla iş birliği yapmış ve esiş yönüne doğru şekillenmişler, hatta bazıları tamamen boyun eğmiş ve köklerinden vazgeçerek bırakmışlar rüzgarın eline kendilerini ve köksüz bir biçimde yatıvermişler yerlere. Ağaç mezarlığı diyesim gelmiyor içimden ama, bu yapraksız ve köklerinden vazgeçmiş ağaç kümelerini nasıl isimlendirmem gerektiğini de bilmiyorum. Gökyüzü ise bambaşka bir kavram, tam gün batımına denk gelmiştik ve bu beyaz gövdeli ağaçların üzerinde kırmızıdan pembeye dönen ve rüzgarın etkisi ile çok hızlı hareket eden bembeyaz bulut kümeleri ile dans eden koskocaman bir gökyüzü. Günlerce bu şöleni seyrederek yolculuk yapabilirdim ama maalesef yol bitti ve Ushuaia’ya ulaştık. En ucuz hosteli bulup yerleştik, ilk işimiz uzun yolculuk sonrası kurt gibi acıkmış olan midelerimizi bir restoranta gidip hep methini duyduğumuz, Arjantin bifteği ve şarabı ile doyurmak oldu. Ertesi gün ise daha şehri bile gezmeden limana gittik, bir sürü demir atmış tekne vardı. Plan belli idi, Puerto Williams’a giden bir tekne bulmak ve bizi götürmeleri konusunda kaptanı ikna etmekti. Fransız kaptanlar buradan Antartika’ya ve Cape Horn’a yolcu taşıyorlar, hayatlarını bu işi yaparak kazanıyorlar. Bir de tabii şanslı doğup, istediği yerde yaşama ekonomik özgürlüğüne sahip olup da denizde, teknede yaşamayı tercih edenler var. Hayatı deniz üzerinde geçen, evleri tekne olan bir çok Avrupalı ile tanıştık burada, daha çok Hollandalı ve Fransız. Konuşmalar sonrası bize ertesi gün Puerto Williams’a gidecek olan bir çiftten bahsettiler, biz de başladık onların botunun önünde nöbet tutmaya, bizden kaçış yoktu. Çift geldiğinde, ikimiz de bütün sevimliliğimizi takınarak denize doğru otostop işareti yapıp anlattık derdimizi. En yakın yabancı liman olan Puerto Williams’a gitmek zorundaydı bu çift, Arjantin’e yeniden giriş yapıp, 90 günlük yeni vize alacaklardı. Bizi gerçekten de çok sembolik bir meblağ karşısında götürmeyi kabul ettiler, ertesi gün yola çıkacaktık. Beklediğimizden daha kolay olmuştu bu iş, sabah pasaportlarımızla birlikte Arjantin’deki 2.günümde, ülkeden ayrılabilmek için çıkış damgası aldım kaptanla birlikte ve daha sonra hep beraber güzeller güzeli teknelerine gittik. Hummalı bir çalışma başladı sonrasında, biz elimizden geldiğince ayak altında olmamaya çalışıyorduk, yapacak ne kadar çok şey vardı. Bu teknede yaşama işi keyifli olduğu kadar zor bir iş aynı zamanda. Hele bir de yaşanılan sular Patagonya’nın soğuk havasında Pasifik’in buz gibi suları ise. Benim hostelde hazırladığım sandviçler, onların bize ikram ettiği kahve ve kek eşliğinde Beagle Kanal’ında oldukça güzel 5 saatlik bir yolculuk yaptık. Hava şansımıza çok güzeldi ve hatta bir ara güneş bile çıktı. Üstüne üstlük kaptan bize kıyak çekip, deniz aslanlarının yaşadığı küçücük bir adanın yakınlarına kadar götürdü ve adanın etrafında tur attı, birbirleriyle cilveleşen deniz aslanlarının seslerini dinleyerek, dişiler için savaşan erkekleri seyrettik. Ne kadar sanşlıyım diye geçirip durdum içimden, bunlara tanık olabilmek; hep iyi ki bu geziyi yapıyorum diyerek mutlu mutlu geziyorum.

Saat öğlen 5 gibi Puerto Williams’a vardık, pasaportlarımıza giriş damgası alabilmek için sahil güvenliğin gelmesini bekledik teknede, onların hummalı ve baş döndüren tekne demir atma işleri seyrettik. Giriş damgalarımızı ve vizelerimiz aldıktan sonra ada nüfusunun çoğunluğu askeriye ait deniz kuvvetlerinin oluşturduğu Puerto Williams’da hostel aramaya başladık. Sokakta oynayan çocuklar bizi bildikleri bir hostele götürebileceklerini söylediler, biz de kabul ettik. İnanılmaz güzel deniz manzarası ve kocaman sobası olan, sahibi ile hiç tanışamadığımız hostele gittiğimizde bizden mutlu kimse yoktu. Hostelde 20 gündür kalan Fransız bir çift karşıladı bizi, fiyatı oldukça uygundu, her şey çok iyi gidiyordu, en azından şimdilik. Hemen eşyalarımız bırakarak yürüyüşe çıktık, sessiz sakin bir adaydı burası, çok az araba vardı, olanlarda çoğunlukla orduya ait olan araçlardı. Marketten alışveriş yapıp hostele döndük, ben yemek yapmaya gönüllü oldum, Kryzstof ise sobayı yakmaya. Tam içerisi ısınmış biz de yemek yemeye başlamıştık ki, Fransız çift inanılmaz sarhoş bir biçimde geri geldiler. Buraya kadar her şey normal ama yarım saat kadar yüksek bir sesle şarkı söylemeleri üzerine ben biraz yavaş olmalarını rica ettim, yani bulunduğumuz ortamla hiç uymayan bir durum vardı ortada ve zaten yarım saat dinleyerek sabır sınırlarımı zorlamıştım. Erkek olanı bu duruma çok bozuldu ve “burası erkeklerin evi, şimdi gidiyorum, döndüğümde ise sizi görmek istemiyorum dedi.” Saat gece 11.00’e geliyordu ve burası öyle bir sürü hostelin olduğu bir yer değildi. Sıcacık sobayı ve hazırladığımız yemeği orada bırakarak, kalacak yeni bir yer bulduk. Her şey her zaman süper gitmiyor gördüğünüz üzere, hiç beklenmeyen bir zamanda böyle uygunsuz bir durumda da kalabiliyor insan.

3 gün kaldık bu adada. Gündüzleri adada yürüyüşler ve günü birlik bir adet de dağda trek yaptık. Yaklaşık 5 saat sürdü ve Cerro Bandera’ya (en tepeye, Şili bayrağının olduğu noktaya) ulaştığımızda devriye gezen kondorlar ve Beagle Kanal bütün çıplaklığı ile önümüzdeydi. Her gece, önceden askeri bir gemi olan şimdi ise buraya demir atmış tekne sahiplerinin bar olarak kullandığı tekneye gidip, bizi geri götürecek tekne araştırması yaptık. Bu sefer Antartika’dan yeni dönmüş diğer tekneye göre daha büyük olan bir tekne ayarladık. Babacan Fransız kaptan bizden para istemedi, “Problem değil, ben götürürüm sizi.” dedi, biz de Ushuaia’ya döndüğümüzde 1 şişe viski ile ziyaret ettik kendisini. Dönüş maalesef pek rahat olmadı, çılgın denizin vahşi dalgaları ile boğuşmak zorunda kaldık, biz yolcular boğuştuk; kaptan ve yardımcısı, ne bere ne de eldiven kullanıyorlardı, geminin sallantı durumundan ise hiç etkilenmiyorlardı; gözlerime inanamadım.

Kryzstof ile Ushuaia’daki küçük buzula günü birlik yürüyüş yaptık, yağmur yağdı ve güçlü rüzgar nedeniyle yarım brakıp dönmek zorunda kaldık. Daha sonra ben El Calafate’ye doğru yola çıktım, O ise Şili’ye geri döndü ama bu sefer karadan….

Ushuaia - Arjantin

2010-04-28T20:19:00.001-07:00

The End Of The World - Puerto Williams,Şili

2010-04-28T19:54:00.000-07:00

Chiloe ve Happy Feet Tayfası

2010-03-30T20:44:00.000-07:00

Şili’de Puerto Varas’tan sonra gitmek istediğim yer Chiloe adası idi ve oraya gidebilmek için Puerto Montt’a gelmek gerekiyor, ben de öyle yaptım. Puerto Montt, Göller Bölgesi’nde gezdiğim diğer yerlerle karşılaştırınca oldukça sıkıcı geldi, büyük bir liman şehriyle karşılaştım. Farklı bir şehir beklentisi ile geldiğim için bir gün hostelde kaldım, şehri gezdim ama aradığımı bulamadım bu şehirde, direk Chiloe’ye geçebilirmişim.

Neyse sabah ilk işim şehri gezmeden önce, limanda bulunan Navimag’ın ofisine gitmek oldu. Puerto Montt’dan Puerto Natales’e kadar olan kısmı Navimag şirketinin Evangelis adlı kargo gemisi ile geçmeyi planlıyordum. Şili’nin bu bölgeleri artık Patagonya olduğu için And Dağları’nın geçit vermez bölümleri ya uzun otobüs yolculukları ile ya da uçakla aşılabiliniyor. Diğer bir seçenek de, 3 gece ve 4 gün süren bir gemi yolculuğu ile geçmek bu bölümü, dünyanın en dar kanallarından, fiyortlardan ve buz dağlarından geçerek, tabii ki bu seçeneği tercih ettim ve biletimi aldım.

Daha sonra Chiloe adasına gitmek için terminale yöneldim. Chiloe Adası, Güney Amerika’nın en büyük ikinci adası, 16’sı UNESCO tarafından koruma altına alınmış olan 150 adet ahşap kilise var bu adada, neredeyse her köşe başına bir kilise düşüyor. Ben buradaki ziyaretime en kuzeydeki sessiz ve sakin Ancud’dan başladım. Balıkçılarla sabah kahvaltısı yapıp, öğleden sonramı “pengüinera” denilen, buraya çok yakın olan Punihuil adasına gidip penguenlerin yaşam alanını ziyaret ederek ve şehir içinde yürüyüşlere çıkarak, gün batımı ve akşamı ise Pasifik manzarası seyredip, kahvemi yudumlayarak güzel bir kafede geçirdim. Daha sonra adanın başkenti olan Castro’ya geçtim. Castro’da, coach surfing yaparak tanıştığım Emilio beni evinde misafir etti. Görülmesi gereken her yere götürdü, çok güzel bir oda verdi bana ve evimde gibi hissettirdi. Akşamları erkek arkadaşı ile bir araya gelerek, beraber yemek pişirip, şarap içerek, sohbet ederek ve yemeğimizi yiyerek güzel vakit geçirdik. Emilio işteyken Castro’ya yakın olan Dalcahue, Conchi ve Quellon’a gittim, birbirinden güzel ahşap kiliseleri ziyaret ettim. Quellon’da, kıtanın en kuzeyinden Alaska’dan başlayan, Orta Amerika’dan geçen ve burada son bulan; Pan Amerika Karayolu’nun son bulduğu yere kadar gittim. Şimdi yeni bir hedef var önümde; bir de bu yolun başladığı yere gitmem lazım…

Adadan ayrılacağım gün hep beraber Emilio’nun iş yerinde buluşup, oradan evine gidip öğle yemeği yiyecektik, plan buydu. Ben deniz kenarında hediyelik eşyalar ve yöresel yiyecekler satan dükkanlarda gezinirken, birden gezici bir araç hoparlöründen “30 ya da 45 dakika içinde tusunami olabilir, tepelere çıkın” çağrısının yapıldığını duydum. Kulaklarıma inanamadım, yanlış anlamış olmalıydım ama dükkan sahipleri dükkanlarını kapatmaya başladılar ve anladım ki duyduğum şey gerçekti. Herkes bir yere koşuşuyordu, ben de onlarla koşuyordum ama nereye? Kalbim inanılmaz hızlı atıyordu, boğulacak gibi hissettim, tepeye koşmam lazım ama tepeler nerede? Hani insanları takip etsem, herkes bir başka tarafa doğru koşuyor. Depremden kurtuldum ama şimdi de tusunami mi? Bu bir şaka değil ama panik halde amaçsız birilerinin arkasına takılıp gitmektense, risk alıp tanıdığım tek kişi olan Emilio’nun iş yerine gitmeye karar verdim,” umarım beni bekliyordur” diye geçiriyordum içimden, koşuyordum, hiçbir şeyi gözüm görmüyordu, sonra “tranquila! tranquila!” diyen birisini duydum bana doğru koşan, Emilio idi bu, nasıl sevindim anlatamam size. Yani depremden sonra bu bana biraz fazla gelmişti, sarılıp, ağlamaya başladım, çok ama çok korkmuştum. Depremi yaşarken zaten olayın içindeydim, yapacak bir şey yoktu. Bu sefer uyarı yapılmıştı ve bir felaket beklentisi içindeydim ve hızlı olabilirsem hayatımı kurtarma şansım vardı. Emilio’nun denizden uzak olan evine gittik, uyarının sebebi kuvvetli artçı bir deprem olmuştu ve akabinde de tusunami beklentisi vardı. Neyse ki tusunami olmadı, biz planladığımız gibi öğle yemeğini yedik ve ben planladığım gibi o gün adadan ayrıldım. Puerto Montt’a geldiğimde hayalet bir şehirle karşılaştım. Burada da tusunami uyarısı yapılmıştı ve bütün dükkanlar, restoranlar ve kafeler kapanmıştı. Olanlara inanmakta zorlanıyordum, şaka değildi olanlar, her şey gerçekti ama ben hala inanamıyordum. Bir taraftan da bir sonraki gün başlayacak gemi yolculuğu için çok heyecanlıydım.

Ancud

2010-03-30T20:38:00.001-07:00

Castro

2010-03-30T20:35:00.000-07:00

Dalcahue, Conchi, Quellon

2010-03-30T20:32:00.000-07:00

Chiloe'nin Kiliseleri

2010-03-30T20:00:00.000-07:00

Pasifik Okyanusu'nda 4 Gün

2010-03-30T17:18:00.000-07:00

Navimag şirketinin gemileri 1990 yılına kadar sadece kargo gemisi ve feribot olarak kullanılıyormuş. Patagonya’nın bu muhteşem fiyortlarını görmek ve daracık kanallardan geçmek adına turistlerin değişik yollar izleyerek bu yolculuğu bir biçimde yaptıklarını gören şirket yetkilileri, gemileri modifiye etmişler, ranzalar ve kabinler eklemişler. Şu anda hala kargo gemisi ve feribot olarak kullanılıyor ama aynı zamanda belli bir kontenjanla turist de taşıyorlar. Sabah gemiye kaydımı yaptırdım, benim gibi bir sürü gezgin ve turist vardı, kamyon sürücüleri de bizimle birlikte kayıtlarını yaptırdılar. Çok heyecanlıydım bu seyahat için. Uzun beklemenin sonunda gemi hareket etmeye başladı, Puerto Montt giderek küçüldü ve sonunda yok oldu. Herkes önce güvertede idi fakat geminin hareket etmesi ile birlikte zaten soğuk olan hava güvertede durulamayacak kadar soğudu. İçeriye girmeye başladık ve böylece yavaş yavaş diğer gezginlerle tanışmaya başladım.

Bütün yolculuk boyunca aldığım tepkinin aynısını burada da alıyordum. “İsmin ne? Nerelisin?” sorularına verdiğim cevaplar karşısında, önce herkes bir şaşırıyor ve “Gezim sırasında tanıştığım tek sırt çantalı Türk sensin” diyorlar. Yalnız gezdiğimi duyunca da bütün Türk kadınlarının İran’daki gibi kapanmak zorunda olduğunu düşünen bazı cahillerden gelen sorular başlıyor bu sefer. Karar veriyorum, gezinin ilerleyen günlerinde bir kağıda bu insanların genel kültürlerine katkıda bulunacağım bir yazı hazırlıyorum, Türkiye ve Türk kadınları ile ilgili, neyse ki durum henüz o kadar kötü değil, değil mi???

Her gün belli saatlerde anonsla birlikte kahvaltımızı, öğle yemeğimizi ve akşam yemeğimizi yedik. Yemekler oldukça lezzetli ve doyurucu idi. 4 gün boyunca zamanımın büyük çoğunluğunu daracık kanalları, fiyortları ve son gün buz dağını seyrederek güvertede geçirdim. Kalan kısmı ise kaptan köşkünün ziyarete açık olduğunu öğrendiğim andan itibaren manzaranın en güzel izlendiği köşkteydim. Gemimiz, Patagonya Kanalı’nda ilerlemeye başladı ilk gün, sonra Corcovada Körfezinde yol aldık. Moraleda Kanalı’n geride bırakıp, Pasifik Okyanusu’na ulaştığımızda, zorlu ve bol dalgalı; dolayısıyla da bol mide bulantılı bir 10-12 saat geçirdik. En son gün ise gerçekten kuş uçmaz kervan geçmez bir limana vardık, Puerto Eden’e. Yolcu almak ve buraya gönderilen kargoları teslim etmek için gemimiz kısa süreliğine demir attı buraya ve bu 1 saatlik zaman diliminde bizler de bu küçücük ama çok sevimli yerleşim yerini gezme fırsatını yakaladık. Sadece haftada bir bu gemi ile ulaşım olanağı var buraya , bu yaşam ve hava koşullarının pek de kolay olmadığı yere.

Son gece bingo oynandı ve bar diskoya dönüştürüldü, Michael Jackson şarkıları ile dans edenleri seyretmek benim için çok keyifli idi. Alkol sınırını aşanlar güverteye koşup okyanusa doğru rahatlarken, o sınırda gezinen diğer yolcular başka komik dans figürünü hatırlayıp sergilediler. Bir de yeri gelmişken söyleyeyim, her Türk olduğumu duyan biraz muhabbet ilerlediğinde göbek dansına getiriyorlar konuyu ve yapıp yapmadığımı soruyorlar. Gezi yapacak bayan arkadaşlara duyurulur, gelmeden göbek dansı dersi alın derim ben, bilmediğimi söyleyince çok bozuluyorlar.

Sabah geminin yarısı kahvaltıda yoktu, geceyi geç bir saatte bitirmiş olmalılar. Gemideki yabancılar için Puerto Natales’e gelmenin ana sebebi Torres Del Paine ismindeki ulusal park. Bu parkta yapılabilecek 2 türlü yürüyüş parkuru var. Birincisi “W” isminde 5 ya da 6 günde tamamlanan bir parkur diğeri ise 10 ya da 11 günde tamamlanan tam bir dairenin çizildiği bir parkur. Özellikle bu yürüyüşlere odaklanmış olanlar ise sabah erken saatte kahvaltıya geldiler ve sonra oturup gemi Puerto Natales’e demir atıncaya kadar son bir defa planlar gözden geçirildi. İşte ben de bu sırada 1 İtalyan, 1 Amerikalı ve 4 Fransız’ın oluşturduğu gruba “W” yu yapmak üzere dahil oldum. Hep beraber Puerto Natales’de aynı hostelde kalmak üzere ve ertesi gün aynı yürüyüşü yapmak üzere gemiyi terk ettik.

Pasifik Fiyortları, Koyları, Kanalları ve Buzullar

2010-03-30T17:04:00.000-07:00

Puerto Eden

2010-03-30T16:46:00.000-07:00

Patagonya'nın İncisi - Torres Del Paine

2010-03-30T16:16:00.000-07:00

Puerto Natales’de hostele yerleşir yerleşmez büyük bir koşuşturma başladı. Hepimiz şehri tanımayı, Torres Del Paine Ulusal Parkı’nda geçireceğimiz günler sonrasına bıraktık çünkü hava çok güzeldi, şanslıydık ve meteorolojiye göre hava önümüzdeki 4 gün yağışsız olacaktı. Hemen bu güzel havadan yararlanmak için yola çıkmamız gerekiyordu. 6 günlük taşıması ve pişirmesi kolay yiyecekler aldık, enerji versin diye bol bol çikolata ile doldurduk çantalarımızı.

Şili’ye yolunuz düştüğünde, 2420 kilometre alanı kapsayan, Şili Patagonya’sında yer alan; Torres Del Paine’yi görmeden dönmeyin, büyük hata olur. Patagonya’nın incisi gibi parlayan bu güzel yerde kendinizi kaybedeceğinize eminim. 3000 metre yükseklikteki And Dağları, buzullar ve fiyortlar içinde, rüzgara karşı yürürken nefesiniz hem gerçek hem de mecazi anlamda kesilecek, unutulmaz bir anı kalacak geriye, muhteşem manzaralar ile birlikte.

Kaldığım hostelden çadır, mat, ocak, pişirme kapları, tabak, çatal, kaşık, bardak ve yağmur geçirmez pantolon kiraladım. Sırt çantamı boşalttım, başka bir çantaya yerleştirdim ve bilgisayarım, fotoğraf makinemle birlikte hostelin kilitli dolaplarından birine bıraktım. Sırt çantamı bu malzemeler ve beni en sıcak tutacak olan kıyafetlerle doldurdum. Hava durumu her an değişebileceği ve kuvvetli bir yağmurlara yakalanma olasılığı olması nedeniyle fotoğraf makinemi riske atmamak adına yanıma almadım, taşımak ve muhafaza etmek zor olacaktı. Evet 6 günlük gezi için hazırdım, tek korkum bu çantayı nasıl taşıyacaktım? Yani tamam uzun süre yürüyebilirim ama Patagonya rüzgarına karşı bu çantayla yürümek biraz zor olacaktı fakat kesinlikle görmek de istiyordum. Aslında parkın içinde kalınabilecek oteller mevcut fakat fiyatları benim bütçemin üstünde olduğu için çadır kurmak şart olmuştu. Gemide tanıştığım gezginler de aynı şeyi yapacaktı zaten ve deneyim kazanmak, kendimi sınamak ve sınırlarımı zorlamak için bu bulunmaz bir fırsattı.

Her şey hazırdı, ertesi gün sabah otobüsle yola düştük. Planımız bir önceki yazımda bahsettiğim gibi “W” rotasını yapmaktı, ve bu rotayı doğudan başlayarak batıdaki Grey buzuluna doğru yapacaktık. İlk gün parka girişimizi yaptıktan sonra 2 saatlik bir yürüyüşle ilk kamp noktasına (Hosteria Las Torres) ulaştık. Çadırlarımızı kurduk ve etrafta ufak yürüyüşler yaparak güneşin ve güzel havanın keyfini çıkardık. Ertesi gün 4 saatlik bir yürüyüş yaparak, turkuaz renkli göller ve buzullardan akan suların oluşturduğu nehirlerden geçerek bu parka ismini veren gökyüzüne doğru uzanan 3 masif kayayı görebileceğimiz yere ulaştık, çok şanslıydık çünkü hava rüzgarlı olmasına rağmen güneşli idi ve yağmur yoktu, bulutsuz olduğu içinde manzara inanılmazdı. Deniz seviyesinden 2500 kilometre yükseklikte 3 devesal kaya işte bütün heybeti ile önümdeydi. Biraz manzaranın tadını çıkardıktan sonra daha kısa bir zamanda kamp alanımıza geri döndük, ateş yakmak burada serbestti, ateşimizi yakıp, yemeklerimizi pişirip, sıcacık duşlarımızı alıp, erkenden doğadaki sessizliğin içinde uykuya daldık. Güneş batar batmaz hava çok soğumuştu ve uyku tulumumun -5 gösteren derecesi beni hiç de sıcak tutmuyordu. Bir çok kere soğuktan dolayı uyandım, üşüyordum, ama yapacak bir şey yoktu, çantamdaki bütün kıyafetler zaten üzerimdeydi ve uyku tulumundaydım. Elimden geldiğince uyumaya çalıştım, ne olursa olsun hiçbir şekilde şikayet etmiyordum çünkü bu görsel şölenin içinde olmaktan dolayı çok mutluydum ve bu da bu işin bir parçasıydı.

Ertesi gün sabah erkenden kampı toplayıp çantalarla birlikte Campamento İtaliano’ya doğru yola düştük, tam 7 saat sürdü kamp alanına ulaşmamız ve Frances Buzulu’nun yakınında yer alan burada hava daha da soğudu. Zaman zaman buzuldan düşen parçalar vadide yankılanıyor ve ertesi gün buzulun yanından yapacağımız yürüyüşün muhteşemliği hakkında bizi hazırlıyordu. Zar zor yemeklerimizi hazırladık yedik ve çadırlara geçtik fakat burada soğuktan dolayı ve buzuldan düşen parçaların sesinden dolayı uyumak daha da zordu.

Sabah kahvaltıdan sonra yürüyüşümüze başladık. Frances Vadisi'nin nefes kesen güzellikleri içinden geçerek ve buzuldan düşen parçaları seyrederek, 4 saatlik bir yürüyüşle vadinin en yüksek noktasına ulaşıp, vadinin derinliklerine dalıp, dinlendik. Kampa geri dönüşümüz 3 saat sürdü, kampı toplayıp bir sonraki kamp alanına 3 saatlik bir yürüyüş daha gerçekleştirdik. Buzuldan uzaklaşmıştık, vadi içinde dağlarla korunan Pehoe Gölü yakınındaki kamp alanı bir önceki yere göre çok daha ılımandı. Tek sorun inanılmaz kuvvetli bir rüzgar vardı, hemen duşlarımızı alıp yemeklerimizi; kamp içinde bulunan ortak mutfakta hazırladık, ne kadar sevindim içeriye bu mutfağa girip sıcak hava ile karşılaşınca. Çok ama çok yorgundum, hazırladığım yemeği (bu arada tahmin edebileceğiniz gibi durmadan makarna yiyorduk) bile yiyecek gücüm yoktu. Çadıra zor attım kendimi ve ılıman havanın etkisi ile sabaha kadar deliksiz uyudum. Sabah sol ayağımın altında 3 adet su toplamıştı ve üstüne basmamın imkanı yoktu, hava da inanılmaz bozmuş ve neredeyse beni uçuracak kadar kuvvetli bir rüzgar çıkmıştı. Yağmur yağıyordu, yorgundum ve maalesef Grey Buzul’unu görebileceğim yürüyüşü yapamadım. Feribot biletimi alıp gruptan ayrılarak, yarım saatlik Pehoe Gölü’nde yapılan bir yolculuk sonrası otobüse binip Puerto Natales’e geri döndüm.

Hostele yerleştim ve akşam yemeği hazırlamak için markette alışveriş yaparken Türkçe konuşan birilerini duydum, hep acaba ne zaman Türk gezginlerle karşılaşacağım deyip duruyordum, “aaaa siz Türkçe konuşuyorsunuz” gibi garip bir tepki vermişim, sonra Türkçe’yi konuşamadım falan, uzun zamandır ya yarım yamalak İspanyolca konuşuyorum ya da İngilizce. Beni akşam, Şili’de rehberlik yaparak hayatını kazanan ve buraya yerleşmiş olan Türk bir rehberin, Cem’in, doğum gününü kutlamak için bir yere davet ettiler, ben de seve seve gittim. Puerto Natales’de barda birden 7 Türk olduk, neredeyse iki adet okey masası çıkacaktı. 2 burada yaşayan Türk rehber, 7 aydır Orta Amerika ve Güney Amerika’yı gezen bir çift, tek yön biletini almış, gemileri yakmış 2 gezgin daha ve ben. Onlar da benim gibi Torres Del Paine’ye gideceklerdi ve biraz bunun üzerine konuştuk. Muhabbetimiz hep gezmek, gezgin olmakla ilgiliydi, çok keyif aldım.

Ben rotamı güney Amerika'nın en büyük adası olan Tierra Del Fuego'ya yani Ateş Toprakları' na çevirirdim, onlarda Torres Del Paine'in inci gibi parlayan turkuaz göllerine.... Belki yollarımız kesişir bir yerlerde yine....

Torres Del Paine Ulusal Park

2010-03-30T16:09:00.000-07:00

Puerto Natales

2010-03-30T16:00:00.000-07:00